အကယ္၍ တ႐ုတ္-အိႏၵိယ ေၾကာင့္ ကမာၻစစ္ႀကီး ျဖစ္လာရင္ ဘယ္ႏိုင္ငံ ေတြက မဟာမိတ္ အျဖစ္ ပါဝင္ လာၾကမလဲ …?

အကယ္၍ တ႐ုတ္-အိႏၵိယ ေၾကာင့္ ကမာၻစစ္ႀကီး ျဖစ္လာရင္ ဘယ္ႏိုင္ငံ ေတြက မဟာမိတ္ အျဖစ္ ပါဝင္ လာၾကမလဲ …?

တ႐ုတ္-အိႏၵိယ အေရးဟာ ကမာၻစစ္ျဖစ္ေစႏိုင္ တဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္ဆိုတာ အားလုံး သိပါလိမ္မ့ယ္။ အခုဆိုရင္ နယ္စပ္မွာ ႏွစ္ႏိုင္ငံ စစ္ျပင္ေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ေဒသခံသတင္းစာေတြက စတင္ဝါဒျဖန႔္ေနပါၿပီ။ အကယ္၍မ်ား ဒီႏွစ္ႏိုင္ငံရဲ႕အေရးက ကမာၻစစ္ကို ဦးတည္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ ဘယ္ႏိုင္ငံေတြ က ဘယ္ဘက္က ရပ္တည္မလဲဆိုတာ ေျမပုံထြက္ေပၚလာပါတယ္။

ေျမပုံမွာ အနီေရာင္နဲ႔ မိုးျပာေရာင္ဆိုၿပီး အေရာင္ေလးေတြ ခြဲ ထားပါတယ္။ အနီေရာင္က တ႐ုတ္နဲ႔ မဟာမိတ္ျဖစ္လာဖြယ္ရွိတဲ့ မိတ္ဘက္ႏိုင္ငံေတြျဖစ္ၿပီး၊ အတိတ္ကေရာ အနာဂတ္မွာပါ တ႐ုတ္ရဲ႕ ေက်းဇူးနဲ႔မကင္းတဲ့ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း ျမန္မာကေတာ့ မီးခိုးေရာင္အျဖစ္သာ ျပထားလို႔ ဘယ္ႏိုင္ငံရဲ႕ မဟာမိတ္ ရယ္လို႔ သတ္သတ္မွတ္မွတ္ မသိႏိုင္ေသးဘူးဆိုတဲ့ သေဘာပါ။

ဒီလိုပဲ ႐ုရွားကဲ့သို႔ အေမရိကန္ရန္သူေတာ္ ႏိုင္ငံကိုပင္ မီးခိုးေရာင္ ျခယ္ထားဆဲဆိုတာ ေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။ အခု ေဖာ္ျပထားတဲ့ အေရာင္ေတြကို ၾကည့္လိုက္တဲ့အခါ တတိယကမာၻစစ္ႀကီး ျဖစ္လာခဲ့ရင္၊ တ႐ုတ္၊ ေျမာက္ကိုရီးယား၊ နီေပါလ္၊ အီရန္၊ ပါကစၥတန္၊ မေလး၊ အင္ဒို၊ ဗင္နီဇြဲလားတို႔က တ႐ုတ္ရဲ႕ မဟာမိတ္ျဖစ္လာဖို႔ ရွိ ပါတယ္။

တ႐ုတ္နဲ႔ ေက်းဇူးခံေက်းဇူးစား မကင္းတဲ့ ႏိုင္ငံေတြပါ။ တ႐ုတ္၊ ေျမာက္ကိုရီးယား၊ ပါကစၥတန္တို႔ကေတာ့ အဏုျမဴလက္နက္ ပိုင္ဆိုင္ထားတဲ့ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အေမရိကန္နဲ႔ အဆင္ေျပတဲ့ ဂ်ပန္၊ ေတာင္ကိုရီးယားတို႔ကို မိုးျပာေရာင္ ျခယ္မထားေသးတာကေတာ့ မူလသတင္း တင္ဆက္သူမွာ တျခားစိတ္ကူးစိတ္သန္း ရွိပါလိမ့္မယ္။

အိႏၵိယဘက္က မဟာမိတ္ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြကေတာ့ အေမရိကန္၊ ယူေက၊ ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ား၊ အစၥေရး၊ အာဖဂန္နစၥတန္၊ သိရိလကၤာတို႔ကို ေ႐ြးခ်ယ္ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အိႏၵိယဟာ အေမရိကားနဲ႔ လက္နက္ေရာင္းဝယ္မႈ ေပါင္(၃)ဘီလီယံဖိုးအထိ စာခ်ဳပ္လက္မွတ္ထိုးထားတဲ့ ႏိုင္ငံပါ။ အေမရိကန္နဲ႔ မၾကာေသးခင္ကမွ မိတ္ဘက္ဆက္ဆံေရး ျဖစ္လာခဲ့ၿပီး၊ အိမ္ျဖဴေတာ္က “အဓိက စစ္ဘက္ဆိုင္ရာ ပါတနာေတြ”လို႔ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

အိႏၵိယဘက္ျခမ္းကို မဟာမိတ္အေရး ေတြးၾကည့္တဲ့အခါ လက္ခ်ည္း သက္သက္ ဝင္တိုက္မယ့္ ႏိုင္ငံေတြက အေတာ္ေလး နည္းပါးပါတယ္။ ဆိုရရင္ ေခတ္မီလက္နတ္တပ္ဆင္ထားမႈအပိုင္းမွာ တ႐ုတ္ဘက္ျခမ္းက ႏိုင္ငံေတြထက္ အင္အားပိုေတာင့္တယ္လို႔ အၾကမ္းဖ်ဥ္း ျမင္မိပါတယ္။ နာမည္ႀကီးေနတဲ့ ေျမာက္ကိုရီးယားေလာက္ပဲ ၾကည့္ ရမယ့္ သေဘာပါ။ သို႔ေပတည့္ စစ္ဆိုတာ အရာအားလုံးကို ေျပာင္းျပန္အခ်ိဳးနဲ႔ ေျပာင္းလဲႏိုင္စြမ္း ရွိပါတယ္။

ပါကစၥတန္က အိႏၵိယအတြက္ အနီးကပ္ဆုံးရန္သူတစ္ေယာက္ ျဖစ္ပါတယ္။ တ႐ုတ္က ပါကစၥတန္ကို ” သံမဏိ ညီအစ္ကိုေတြ”လို႔ ဖြင့္ဟသမတ္မွတ္ဖူးပၚတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ တ႐ုတ္ဆီကေန ပါကစၥတန္က တတိယေျမာက္ လက္နတ္ဝယ္ယူမႈ အမ်ားဆုံးႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ မၾကားေသးမီက စစ္ေရးစီမံကိန္းေတြမွာ ႏွစ္ႏိုင္ငံ ပါဝင္ ပတ္သက္ခဲ့ၿပီး၊ JF-17 Thunder ဖိုက္တာဂ်က္ေတြ အဆင့္ျမင့္တင္ေရးမွာလည္း လက္တြဲညီခဲ့ပါတယ္။

တ႐ုတ္-အိႏၵိယဟာ (၁၉၆၂)ခုႏွစ္မွာ နယ္စပ္စစ္ပြဲ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အိႏၵိယ ဘက္က အက်အဆုံးမ်ားခဲ့ၿပီး၊ တ႐ုတ္က အႏိုင္ရခဲ့ပါတယ္။ (၁၉၇၄)မွာ အိႏၵိယတို႔ နယူကလီးယား ပိုင္ဆိုင္ခဲ့ၿပီးေနာက္၊ ႏွစ္ႏိုင္ငံပဋိပကၡျဖစ္တဲ့ အေရအတြက္ အလြန္နည္းသြားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လက္သီးထိုးႀကိတ္တာေတြ၊ ခ်ိန္းဆိုၿပီး တိုက္ခိုက္တာေတြ ရွိေန ခဲ့ပါတယ္။

အိႏၵိယဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ မိုဒီက ၿပီးခဲ့တဲ့ပဋိပကၡအတြင္းမွာ က်ဆုံးခဲ့တဲ့ စစ္သည္ေတြကို ရည္ၫႊန္းၿပီး ” Galvan ေတာင္ေၾကာဆိုတာ ေသြးေၾကာထဲမွာ ဘယ္ေတာ့မွ မေသဘူး “ဆိုၿပီး ႀကဳံးဝါးခဲ့ပါတယ္။ တ႐ုတ္ကေတာ့ “အိမ္နီးခ်င္းေတြရဲ႕ ဘယ္စစ္ေရးက်ဴးေက်ာ္မႈကိုမဆို အသာေလး ေခ်မႈန္းႏိုင္တယ္ “လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ ပြဲကေတာ့ အေတာ္ေလး ၾကည့္ေကာင္းေနေပမယ့္ တစ္ဖက္က အျပစ္မဲ့ႏိုင္ငံေတြ၊ အျပစ္မဲ့ျပည္သူေတြကိုလည္း ငဲ့ရပါေသးတယ္။ စစ္ကို ေရတိုအားျဖင့္ ၾကည့္လို႔မရပါဘူး။ ေရရွည္အားျဖင့္ စစ္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြဟာ ဆင္းရဲၾကတာမ်ားပါတယ္။ ႏွစ္ႏိုင္ငံ ညႇိႏႈိင္းမႈေတြ အဆင္ေျပၾကပါေစ လို႔သာ ဆုေတာင္းရမယ့္သေဘာပါ။

ေလးစားမႈျဖင့္ ခရစ္ဒက္ -လင္းသုတ