သမိုင္း ပညာရွင္ေတြေျပာတဲ့ “ကိုဗစ္-၁၉ ကပ္ေရာဂါႀကီး ဘယ္ေတာ့ ဘယ္လို အဆံုး သတ္မလဲ”

သမိုင္း ပညာရွင္ေတြေျပာတဲ့ “ကိုဗစ္-၁၉ ကပ္ေရာဂါႀကီး ဘယ္ေတာ့ ဘယ္လို အဆံုး သတ္မလဲ”

ကိုဗစ္-၁၉ ကပ္ေရာဂါႀကီး ဘယ္ေတာ့ ဘယ္လို အဆုံး သတ္မလဲ….?

သမိုင္းပညာရွင္ေတြ ကေျပာတယ္…။ ပုံမွန္အားျဖင့္ ကပ္ေရာဂါႀကီးေတြ ဟာ အမ်ိဳးအစားႏွစ္မ်ိဳး နဲ႔ အဆုံးသတ္ တတ္တယ္တဲ့။ နံပါတ္ -၁- ေဆးပညာေၾကာင့္…။ (medical ending), နံပါတ္ -၂- လူ႔စိတ္နဲ႔ လူေနမႈပတ္ဝန္းက်င္ေၾကာင့္..။ (social ending)

ေဆးပညာေၾကာင့္…။ ကာကြယ္ေဆး သို႔မဟုတ္ ကုသေဆးေပၚ လာရင္ ေရာဂါျဖစ္ပြါးမႈနဲ႔ ေသဆုံးမႈႏႈန္းက်ဆင္းသြားၿပီး ကပ္ႀကီးၿပီးဆုံးသြား..။

ဥပမာ- small pox လို႔ေခၚတဲ့ ေက်ာက္ေရာဂါ ကပ္ဆိုးႀကီး…။ ေက်ာက္ေရာဂါ ကပ္ဆိုးႀကီးဟာ ကပ္ေရာဂါေတြထဲက ေရရွည္တြင္ ကာကြယ္မႈေပးႏိုင္ၿပီး၊ ထိထိေရာက္ေရာက္ ကာကြယ္ေပးႏိုင္တဲ့ ေဆးေပၚခဲ့တာမို႔ ေရာဂါကပ္ႀကီး တကယ္ၿပီးဆုံးသြားခဲ့..။

လူ႔စိတ္နဲ႔ လူေနမႈပတ္ဝန္းက်င္ေၾကာင့္..။ လူေတြက ကပ္ေရာဂါ တစ္ခုကို ေၾကာက္႐ြံ႕စိတ္မရွိေတာ့ရင္..၊ လူေတြဟာ အဲ့ဒီေရာဂါကို ေၾကာက္လန္႔ၿပီး အသက္ရွင္ရတာ ၿငီးေငြ႕ လာၾကရင္..၊ ဒီေရာဂါကို ရင္ဝယ္ပိုက္ၿပီး ေရွ႕ဆက္လွမ္းဖို႔ ႀကိဳးစားၾကရင္..၊ အဲဒီအေျခအေနမွာ ေရာဂါ ကပ္ႀကီးၿပီးသြားတယ္တဲ့…။

လြန္ခဲ့တဲ့အႏွစ္ ၂,၀၀၀ ကစၿပီး Black Death လို႔ေခၚတဲ့ Bubonic Plague ပလိပ္ေရာဂါႀကီးေၾကာင့္ လူေတြသန္းနဲ႔ခ်ီေသတယ္။ ဒါေပမဲ့ အခုေခတ္မွာ သိပ္မေတြ႕ရေတာ့ဘူး…။

ဒါေၾကာင့္ အခ်ိဳ႕ေရာဂါကပ္ေတြရဲ႕ အဆုံးသတ္ဟာ ေဆးပညာနဲ႔ ကုသေပ်ာက္ကင္းလို႔ ၿပီးဆုံး သြားတာမ်ိဳး မဟုတ္ဘူး..။ လူေတြက အဲ့ဒီေရာဂါနဲ႔ အတူတူ ကမာၻႀကီးထဲမွာေနဖို႔ နည္းလမ္းရွာလိုက္ၾကလို႔ပဲျဖစ္တယ္..။

ပထမကမာၻစစ္ႀကီးအတြင္း၊ ၁၉၁၈ ခုႏွစ္ မွာျဖစ္ခဲ့တဲ့ တုပ္ေကြး ဟာ ကမာၻတစ္ဝန္းမွာရွိတဲ့ လူသန္းေပါင္း ၅၀ ကေန သန္း ၁၀၀ အထိ ေသေက်ပ်က္စီးေစခဲ့တာေပါ့..။ ကပ္ေရာဂါႀကီးဟာ အဲ့ဒီလို ကမာၻတစ္ပတ္လွည့္လည္၊ လူေတြကိုေသေစၿပီးေတာ့ ညင္သာေပ်ာ့ေပ်ာင္းတဲ့ ရာသီတုပ္ေကြး အျဖစ္ ေျပာင္းလဲ သြားတယ္…။

၁၉၁၈ တုပ္ေကြးဗိုင္းရပ္စ္ဟာ ဒီေန႔အထိ ရာသီ အလိုက္တုပ္ေကြးအျဖစ္ ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနဆဲ…။ ဒါေပမဲ့ ၁၉၁၈ ေရာဂါကပ္ႀကီးကို မွတ္မိၿပီး ေၾကာက္ၾကတဲ့သူမရွိသေလာက္…။ မၾကာေသးမီအခ်ိန္က ၁၉၁၈ တုပ္ေကြးကိုေတာင္ လူေတြဟာ ေမ့သြားႏိုင္ခဲ့ၾကတယ္..။

လူေတြရဲ႕ သေဘာ၊ သဘာဝက ဘဝအသစ္ ကို ျပန္စခ်င္ၾကတယ္။ ေခတ္အသစ္ကို လိုခ်င္ၾကတယ္။ ေရာဂါ၊စစ္ပြဲ စတဲ့ အိပ္မက္ဆိုးေတြကို အတိတ္မွာ ထားခဲ့ခ်င္ၾကတယ္ေလ။

COVID-19 ေရာဂါကူးစက္မႈဟာလည္း … နံပါတ္ -၂- လူ႔စိတ္နဲ႔ လူေနမႈ ပတ္ဝန္းက်င္ေၾကာင့္.. (social ending) နဲ႔ အရင္ အဆုံးသတ္သြားႏိုင္တယ္လို႔ သမိုင္းပညာရွင္ေတြကခန္႔မွန္းတယ္။

“ကာကြယ္ေဆး (သို႔မဟုတ္) ထိေရာက္တဲ့ကုသမႈ ရွာမေတြ႕ခင္ဘဲ လူေတြဟာ ကိုဗစ္-၁၉ ကန႔္သတ္ခ်က္ေတြကို အလြန္ၿငီးေငြ႕လာၾကလာ လိမ့္မယ္” လို႕ Exeter တကၠသိုလ္က သမိုင္းပညာရွင္ Dora Vargha ကေျပာတယ္။

ဒီကပ္ဆိုးႀကီးကို ဘယ္သူေတြက ဘယ္လို အဆုံးသတ္ေပးမလဲ ဆိုတာ ဘယ္သူကမွေတာ့ အတိအက် မေျပာႏိုင္…။

ဒီ COVID-19 ေရာဂါကူးစက္မႈက အေမရိကန္က သမၼတ အိမ္ျဖဴေတာ္ အထိ ထိုးေဖာက္သြားၿပီျဖစ္တယ္ ။ အိမ္ျဖဴေတာ္မွာ ဗိုင္းရပ္စ္ရေနတဲ့သူ ၂ ေယာက္ရွိၿပီ..။ အလုပ္လက္မဲ့ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္းအထက္ကို ေရာက္သြားႏိုင္တယ္။

ဂ်ာမနီမွာ မေန႔ကပဲ ကို႐ိုနာ ဗိုင္းရပ္စ္ တားျမစ္ခ်က္ကို ဆန႔္က်င္ဆႏၵျပသူ ၁၃၀ ေက်ာ္ ဖမ္းဆီး ထိန္းသိမ္းထားလိုက္တယ္။

ဩစေလးလွ်ႏိုင္ငံ၊ မဲလ္ဘုန္းၿမိဳ႕ (Melbourne) က လူေတြ ကိုဗစ္-၁၉ ျပန္႔ပြါးမွာစိုးလို႔ အစိုးရအဖြဲ႕က ခ်မွတ္ထားတဲ့ ကန႔္သတ္ခ်က္ေတြကို မလိုက္နာႏိုင္ဘူးဆိုၿပီး လူ ၃၀၀ ဆႏၵျပခ်ီတက္တယ္ေလ..။ ရဲေတြကလည္း ဆႏၵျပသူေတြ ဒီလို အစုလိုက္အၿပဳံလိုက္ လူစုေနရင္ ဗိုင္းရပ္စ္ ျပန႔္ပြါးေတာ့ မွာမို႔ ဆႏၵျပပြဲကို ဆက္မလုပ္ဖို႔တားၾကရင္း ရဲအရာရွိတစ္ဦး ဒဏ္ရာရ၊ ေဆး႐ုံေရာက္ခဲ့တယ္…။ ဆႏၵျပသူ ၁၀ ေယာက္အဖမ္းခံရတယ္။

မေန႔က မြန္းလြဲပိုင္းမွာ ဆႏၵျပသူ ေထာင္ေပါင္း မ်ားစြာဟာ Spring Street မွာရွိတဲ့ ပါလီမန္အိမ္ကို ၀င္ေရာက္စီးနင္းခဲ့ေသးတာ..။ သူတို႔ ေတာင္းဆိုတာက.. “COVID-19 ေလာ့ေဒါင္းေတြ၊ ပိတ္ဆို႔မႈေတြ အဆုံးသတ္ေပး” ဖို႔..။

ဆႏၵျပသူေတြ ေႂကြးေၾကာ္ၾကတယ္။ “ ရဲေတြအခြင့္ အာဏာမရွိ..။ က်ဳပ္တို႔ဆႏၵက ဥပေဒပဲ။ Lockdown ဖ်က္ေပး..”

ကာကြယ္ေဆး (သို႔မဟုတ္) ထိေရာက္တဲ့ကုသမႈ ရွာ မေတြ႕ခင္ အထူးသျဖင့္ စီးပြါးေရးအက်ပ္အတည္းျဖစ္ေနတဲ့ လူေတြဟာ ဂ်ာမနီမွ မဟုတ္၊ ကမာၻ႔ႏိုင္ငံ အႏွံ႔အျပားမွာရိွေနတယ္…။ လူေတြဟာ COVID-19 ကန႔္သတ္ခ်က္ေတြကို သည္းမခံႏိုင္ၾကေတာ့ၿပီ..။ ဒီအတြက္လည္း အသက္ေတြ ေပးဆပ္ရဦးမယ္။

ဒါဟာ ဗိုင္းရပ္စ္ေတြ အတြက္ေတာ့ ဆက္လက္ မ်ိဳးပြါး ရွင္သန္ဖို႔ အခြင့္ေကာင္းေပါ့ ..။

မေ႐ႊမိုး (ကိုရီးယား)

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

two + 13 =