ပြဲၾကမ္းလာတဲ့ အေမရိကန္ နဲ႔ တ႐ုတ္တင္းမာမႈ နဲ႔ အရွိန္ျမႇင့္ လာတဲ့ ကမာၻ႔ ခ်ံပီယံ ေ႐ႊခါးပတ္လုပြဲႀကီ

တစ္ကမာၻလုံးမွာ ကိုဗစ္ျဖစ္ပြားသူ ၁၅သန္းေက်ာ္ ရွိေနၿပီး၊ အေမရိကန္မွာ ၄သန္းေက်ာ္ရွိလာေနခ်ိန္မွာ၊ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံထဲမွာလည္း အသားအေရာင္ခြဲျခားေရး ဆန႔္က်င္ဆႏၵျပသူေတြနဲ႔ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအၾကား အဓိက႐ုဏ္းေတြ ဆက္ၿပီး ျဖစ္ပြားေနခ်ိန္မွာ၊ အေမရိကန္သမၼတ ထရမ့္ကေတာ့ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကိုပဲ ဦးတည္ၿပီးေတာ့၊ သည္းႀကီး မည္းႀကီး ဘက္ေပါင္းစုံက ထိုးႏွက္တိုက္ခိုက္ေနတာ ေတြ႕ရပါတယ္။

အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးျပၿပီး ထိုးႏွက္ေနတာျဖစ္ေပမဲ့၊ တ ကယ့္ မူရင္း အေၾကာင္းခံကေတာ့ မဟာဗ်ဳဟာအရ ကမာၻ႔ ခ်ံပီယံ ေ႐ႊခါးပတ္လုပြဲႀကီး ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ေလ့လာသူတိုင္းက မေျပာဘဲနဲ႔ သိေနၾကတာပါပဲ။ ကိုဗစ္မျဖစ္ခင္ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ႏွစ္ေလာက္ကစၿပီး အေမရိကန္က တ႐ုတ္ကို ကုန္သြယ္ ေရးစစ္ပြဲ ဆင္ႏႊဲေနခဲ့ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခ်ိန္တည္းလိုလိုမွာပဲ နည္းပညာဘက္မွာ တ႐ုတ္ရဲ႕ နံပတ္တစ္ ဖုန္းကုမၸဏီ ဟြာေဝးကို အမ်ိဳးသားလုံၿခဳံ ေရးအတြက္အႏၲရာယ္ရွိတယ္ဆိုၿပီး အေမရိကန္မွာ ပိတ္ပစ္ဖို႔ အမိန႔္ေပးခဲ့တာေတြရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကုန္သြယ္ေရးစစ္ပြဲမွာလည္း အပိတ္ အဖြင့္၊ အေလွ်ာ့ အတင္းေတြနဲ႔ ကစားခဲ့ၾကသလို ဟြာေဝး 5G ကိစၥေတြမွာလည္း အေမရိကန္ကုမၸဏီေတြ တိုးသာ ဆုတ္သာေအာင္ လုပ္ေပးခဲ့တာမ်ိဳးေတြရွိပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ ကိုဗစ္ကာလ ေရာက္လာေတာ့ သမၼတ ထရမ့္ဟာ ကိုဗစ္ ေၾကာင့္ အေမရိကန္ အထိနာေလေလ၊တ႐ုတ္ကို ပိုၿပီး ထိုးႏွက္လာေလေလ ဆိုတာ ေတြ႕လာရပါတယ္။ ေယဘုယ် အားျဖင့္ ဒါက ထရမ့္အေနနဲ႔ ျပည္တြင္းမွာ အဆင္မေျပတာေတြကို အာ႐ုံလႊဲဖို႔လုပ္တာလို႔ ျမင္ႏိုင္ေပမဲ့၊ ႏိုင္ငံတကာဆက္ဆံေရး သေဘာတရားေတြနဲ႔ၾကည့္ရင္ေတာ့ ပိုၿပီးစိတ္ဝင္စားစရာ
ေကာင္းတာေတြ ရွိပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာ ဆက္ဆံေရးပညာနယ္ပယ္မွာ ေနာက္ပိုင္း ေပၚေပါက္လာတဲ့၊ က်မ္း႐ိုး သ႐ုပ္မွန္ဝါဒသစ္ Neo-classical Realism နဲ႔ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ အျပဳအမူဟာ က်မ္း႐ိုး သ႐ုပ္မွန္ဝါဒကေျပာသလို “ႏိုင္ငံေတြဟာ မိမိတို႔ရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ မိမိတို႔ရဲ႕အင္အားကို ႀကီးထြားခိုင္မာေအာင္ အစဥ္ႀကိဳးစားေလ့ရွိၾကတယ္။ အဲလို အင္အားႀကီးထြားေအာင္ အၿပိဳင္ႀကိဳးစားၾကရင္းနဲ႔ အင္အားခ်ိန္ခြင္လွ်ာညီမွ်ေနရင္ ႏိုင္ငံတကာစနစ္ႀကီးဟာ တည္ၿငိမ္ေနမယ္။ မညီမွ်ဘူးဆိုရင္ေတာ့ စနစ္ႀကီးက မတည္မၿငိမ္ျဖစ္လာမယ္။ ” ဆိုတဲ့ အခ်က္ကို လက္ခံေပမဲ့ အျခားေသာ ထည့္သြင္းစဥ္းစားစရာ အခ်က္ေတြျဖစ္တဲ့ “စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာအရ၊တစ္ျခားႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ရည္႐ြယ္ခ်က္နဲ႔ ၿခိမ္းေခ်ာက္မႈေတြအေပၚ ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ထင္ျမင္ခံစားခ်က္ perceptions နဲ႔ လြဲမွားတဲ့ ထင္ျမင္ခံစားခ်က္ misperceptions ေတြ၊ သက္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံရဲ႕ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံေရး၊စီးပြားေရးစတဲ့ ဘက္စုံ အေျခအေနေတြနဲ႔ အစုအဖြဲ႕ အင္စတီက်ဴးရွင္းေတြရဲ႕ အေနအထားေတြ၊ ႏိုင္ငံထိပ္ပိုင္း ဦးေဆာင္သူေတြနဲ႔ လူ႔အဖြဲ႕အစည္းထဲက ဩဇာေျငာင္းတဲ့ ဇာတ္ေဆာင္ေတြဟာ” ႏိုင္ငံတစ္ခုရဲ႕ ႏိုင္ငံျခားေရး မူဝါဒ ဆုံးျဖတ္ခ်မွတ္ရာမွာ အေရးပါတယ္လို႔ ဒီဝါဒက ထပ္ၿပီး ထည့္သြင္းထားတာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ ႏိုင္ငံတကာဆက္ဆံေရးပညာအေၾကာင္း ေျပာေနတာမဟုတ္လို႔ အက်ယ္မခ်ဲ႕ လိုေသာ္လည္း neoclassical realism ကေန ဒီအေၾကာင္းအရာနဲ႔ စပ္ဆိုင္ေနတာေလးတစ္ခုကို တင္ျပခ်င္ပါတယ္။ အဲတာကေတာ့ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံဟာ တစ္ျခားႏိုင္ငံတစ္ခုအေပၚ သံသယေတြ ႀကီးမား ေနမယ္၊ အမွန္အတိုင္း သိျမင္ႏိုင္မႈမရွိဘဲ အထင္အျမင္လြဲမွားေနမယ္ဆိုရင္၊ ဒါမွမဟုတ္ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္/အစိုးရက လူထုရဲ႕ ေထာက္ခံမႈကို ရရွိေအာင္၊ႏိုင္ငံကို အင္အားေတာင့္တင္း ခိုင္မာ လာေအာင္ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္စြမ္းမရွိေတာ့ဘူးဆိုရင္ အင္အား ခ်ိန္ခြင္လွ်ာ မညီမွ်မႈေတြ က်ယ္ျပန႔္လာၿပီး အင္ပါယာေတြရဲ႕ အတက္အက်ေတြ၊ အင္အားႀကီးေတြရဲ႕ ပဋိပကၡေတြနဲ႔ စစ္ပြဲေတြအထိ ဦးတည္သြားႏိုင္တယ္ ဆိုတာပါပဲ။

တ႐ုတ္နဲ႔အေမရိကန္ တင္းမာမႈကို ၾကည့္လိုက္ရင္လည္း ႏွစ္ဘက္စလုံးက ဒီအခ်က္ေတြျပည့္စုံ ေနတာေတြ႕ရပါတယ္။

အေမရိကန္ဆိုရင္လည္း သမၼတ ထရမ့္ဟာ တ႐ုတ္အေပၚမွာ အရင္ကတည္းက အဆိုးျမင္ ခံစား မႈကရွိခဲ့တာပါ။ ကမာၻ႔အႀကီးဆုံး ကုန္ထုတ္လုပ္တဲ့ႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့ တ႐ုတ္က ထိပ္တန္းစားသုံးသူႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္နဲ႔ ကုန္သြယ္မႈမွာ ကုန္သြယ္ေရးပိုေငြေတြ မ်ားျပားတာကို မခံႏိုင္တဲ့အခါမွာ၊ အေမရိကန္ဘက္က ကုန္သြယ္ေရးစစ္ပြဲကို စတင္ခဲ့တာပါ။ ဟြာေဝး 5G ကိစၥကလည္း တ႐ုတ္က နည္းပညာ လက္ဦးေနေတာ့ ဒီနယ္ပယ္မွာ သူ႔လက္သူ႔ေျခ ျဖစ္သြားမွာေၾကာက္လို႔ ရရာနည္းေတြနဲ႔ အတင္းလိုက္ပိတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

တစ္ဘက္မွာလည္း အေမရိကန္မွာ ေရာဂါကပ္ေဘးကို ႏိုင္ႏိုင္နင္းနင္း မထိန္းႏိုင္လို႔ စီးပြားေရးကျပဳတ္က်၊ လူေတြက အုံႂကြေပါက္ကြဲ၊ အေတာ္ကေလး ကေသာင္းကနင္းျဖစ္ေနခိ်န္မွာ၊ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကလည္း နီးကပ္လာ၊ သူ႔ အေပၚလူထုေထာက္ခံမႈ ကလည္း ေလ်ာ့က်လာၿပီး ၿပိဳင္ဘက္ဘိုင္ဒင္က ၇.၈% ေလာက္ ေရွ႕ကေျပးေနေတာ့ ထရမ့္အတြက္ စိုးရိမ္တုံလႈပ္စရာ ျဖစ္ေနမွာပါ။ ဒီအခ်က္ေတြက တ႐ုတ္အေပၚ စစ္မ်က္ႏွာ အကုန္ဖြင့္ၿပီး ထိုးႏွက္လာဖို႔ ေနာက္ကြယ္က အေၾကာင္းတရားေတြ ျဖစ္မယ္လို႔ ယူဆမိပါတယ္။

တ႐ုတ္ဘက္ကိုၾကည့္ရင္လည္း သမၼတ ရွီက်င့္ဖ်င္အေနနဲ႔ ၾကပ္တည္းတဲ့ အေျခအေနေတြ နဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ တ႐ုတ္စီးပြားေရးဟာ အရန္ေငြေတြအမ်ားႀကီးနဲ႔ ဂ်ီဒီပီတိုးႏႈန္း
လည္း သူမ်ားနဲ႔စာရင္ ေကာင္းမြန္တယ္ ဆိုေပမဲ့၊ အေမရိကန္ရဲ႕ ကုန္သြယ္ေရးစစ္ပြဲေၾကာင့္ ထိခိုက္ရတဲ့အထဲမွာ ကပ္ေရာဂါ ေၾကာင့္လည္း အေတာ္ထိခိုက္သြားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာင္ အနာဂတ္မွာလည္း တ႐ုတ္ကေန တစ္ေၾကာ့ျပန္ ဗိုင္းရပ္အသစ္ေတြေပၚလာမွာကို ေၾကာက္တဲ့ ႏိုင္ငံႀကီးေတြက သူတို႔ရဲ႕ လုပ္ငန္းႀကီးေတြကို တ႐ုတ္ကေန ျပန္ဆုတ္ခြာဖို႔လုပ္ေနၾကတဲ့အတြက္ ထပ္တိုးထိခိုက္ဦးမယ့္အလားအလာေတြရွိေနပါတယ္။ ကံဆိုးခ်င္ေတာ့ ဒီႏွစ္မွာ မတန္တဆ မိုး႐ြာေရႀကီးၿပီး တ႐ုတ္တစ္ႏိုင္ငံလုံးေရေဘးသင့္ခဲ့ျပန္ပါတယ္။ ဒီၾကားထဲမွာအေနာက္ေတာင္ ဘက္ နယ္စပ္ဟိမဝႏၲာ ေတာင္ေပၚမွာ အိႏၵိယနဲ႔ ထိပ္တိုက္ေတြ႕ခဲ့ၿပီး ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ မွာလည္း အေမရိကန္ စစ္သေဘၤာေတြက ဟန္ေရးျပ ၿခိမ္းေခ်ာက္ေနၾကျပန္ေတာ့ ရွီ အေနနဲ႔လည္း
ကိုယ့္ႏိုင္ငံ လုံၿခဳံေရးအတြက္စိုးရိမ္မယ္ဆို စိုးရိမ္စရာ ပါပဲ။ ဒီလို ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ အျပန္အလွန္ သံသယေတြနဲ႔ စိုးရိမ္မႈေတြက ႏွစ္ဘက္ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္ တင္းမာမႈေတြကို တြန္းပို႔ခဲ့တာပဲ
ျဖစ္ပါတယ္။

တ႐ုတ္နဲ႔အေမရိကန္ အၾကားမွာ ဘက္ေပါင္းစုံမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္ မႈေတြကို က႑အလိုက္ ရွာေဖြေလ့လာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အခုလို ေတြ႕ရပါတယ္-

သံတမန္ေရး။ ေလာေလာလတ္လတ္မွာပဲ အ်မရိကန္နည္းပညာကို ခိုးယူရာမွာ ဗိုဌာနျဖစ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ စြပ္စြဲခ်က္နဲ႔၊ အေမရိကန္က ဟူစတန္မွာရွိတဲ့ တ႐ုတ္ေကာင္စစ္ဝန္႐ုံးကို ပိတ္ပစ္လိုက္ၿပီး၊ တ႐ုတ္ဘက္ကလည္း ခ်န္တုမွာရွိတဲ့ အေမရိကန္ ေကာင္စစ္ဝန္႐ုံးကို ပိတ္ဖို႔ ဇူလိုင္၂၄ရက္ေန႔က အမိန႔္ေပးလိုက္ပါတယ္။ တ႐ုတ္က ခ်န္တု ေကာင္စစ္ဝန္႐ုံးကို ပိတ္ဖို႔ ေၾကညာခ်က္ထြက္လာေနခ်ိန္မွာပဲ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး မိုက္ ပြန္ပီယိုက နစ္ဆင္အထိမ္းအမွတ္ စာၾကည့္တိုက္ေရွ႕ မိန႔္ခြန္းေျပာၾကားရာမွာ “တ႐ုတ္ဟာ အေမရိကန္အေပၚ အျမတ္ထုတ္ေနတယ္။ အေမရိကန္အေနနဲ႔ တ႐ုတ္နဲ႔ မ်က္ကန္း ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈ blind engagement ကို အဆုံးသတ္သင့္ၿပီ “လို႔ ေျပာခဲ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ သူမိန႔္ခြန္းေျပာတဲ့ေနရာျဖစ္တဲ့ နစ္ဆင္စာၾကည့္တိုက္က တ႐ုတ္- အေမရိကန္ ဆက္ဆံေရးကို ၁၉၇၂ခုႏွစ္မွာစတင္ဦးေဆာင္ ထူေထာင္ခဲ့တဲ့ သမၼတ နစ္ဆင္ကို ဂုဏ္ျပဳတည္ေထာင္ထားတာ ျဖစ္လို႔ ဒီေနရာမွာ ပြန္ပီယိုက တ႐ုတ္နဲ႔အဆက္ျဖတ္ဖို႔ ေျပာလာတာဟာ ထူးျခားေလးနက္တဲ့သေဘာေဆာင္ေနပါတယ္။

စစ္ေရး။ စစ္ေရးအပိုင္းမွာလည္း တ႐ုတ္ရဲ႕ အနီးကပ္ၿပိဳင္ဘက္ျဖစ္တဲ့ ဂ်ပန္နဲ႔ တိုင္ဝမ္ကို အေမရိကန္က ဒုံးက်ည္စနစ္ေတြ မၾကာခင္က ေရာင္းခ်ခဲ့ပါတယ္။ ပဆိဖိတ္ ေရတပ္မွာရွိတဲ့ ေလယာဥ္တင္စစ္သေဘၤာ အုပ္စုႏွစ္ခုက ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္နားမွာပဲလႈပ္ရွားေနၿပီး တ႐ုတ္ေတြ အေျခခ်ထားတဲ့ ကြၽန္းစုေတြတဝိုက္မွာ အနားကပ္ၿပီး ျဖတ္သြားျဖတ္လာလုပ္ျပေနပါတယ္။

တ႐ုတ္ေတြကလည္း ႐ုရွားဆီကဝယ္ထားတဲ့ ေလယာဥ္တင္သေဘၤာတစ္စီးနဲ႔ ကိုယ္တိုင္လုပ္ေလယာဥ္တင္သေဘၤာတစ္စီးကို ေလ့က်င့္စမ္းသပ္ ခုတ္ေမာင္းျပေနၿပီး ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ ကြၽန္းစုေတြမွာလည္း ခံစစ္ေတြ အခိုင္အမာ တည္ေဆာက္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အေမရိကန္ ေလယာဥ္တင္သေဘၤာေတြကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ဟန႔္တားႏိုင္ဖို႔ AC Killer လို႔ေခၚတဲ့ ေလယာဥ္တင္သေဘၤာဖ်က္ DF 41, DF21 စတဲ့ ဒုံးလက္နက္ေတြကိုလည္း တိုးတက္ တီထြင္တပ္ဆင္ေနပါတယ္။ အခုေနာက္ဆုံး အေျခအေနကေတာ့ အေမရိကန္က ႏွစ္ႏွစ္ တစ္ႀကိမ္လုပ္ေနက် RIMPAC ပဆိဖိတ္ေရတပ္ေပါင္းစုံ ေလ့က်င့္ခန္းကိုအာရွပဆိဖိတ္ ၊ေတာင္အာရွ၊ အေမရိကနဲ႔ ဥေရာပက ႏိုင္ငံေပါင္း၂၆ ႏိုင္ငံေလာက္နဲ႔ ဩဂုတ္လလယ္ပိုင္းမွာ ပူးတြဲေလ့က်င့္ဖို႔ရွိၿပီး၊ ေလာေလာဆယ္ မွာေတာ့ ဩစေတလ်၊ ဂ်ပန္တို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္မွာ စစ္ေရးေလ့က်င့္ေနပါတယ္။ၿဗိတိန္ကလည္း ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္မွာ သူ႔ရဲ႕ တစ္စီးတည္းေသာ ေလယာဥ္တင္သေဘၤာကို ေစလႊတ္ထားဖို႔ လုပ္ေနတယ္ဆိုေတာ့ တ႐ုတ္ကို “တို႔လူေလးမ်ားဆိုသေလး” လို႔ ျငာသံေပးၿပီး ဝိုင္းပတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားလာၾကတဲ့ အသြင္ ျမင္ေနရပါတယ္။

စီးပြားေရး။ စီးပြားေရး အပိုင္းမွာ ရွိရင္းစြဲ ကုန္သြယ္ေရးစစ္ပြဲအျပင္ ေဟာင္ေကာင္ ကိစၥနဲ႔ ရွင္းက်န္နယ္က မြတ္စလင္လူနည္းစုကို ဖိႏွိပ္တယ္ဆိုၿပီး စြပ္စြဲတဲ့ကိစၥေတြကို အေၾကာင္းျပဳၿပီး ပိတ္ဆို႔ုျပ႒ာန္းတာေတြ၊ ဘဏ္ႀကီးတစ္ခ်ိဳ႕ကို အေမရိကန္က တီထြင္ခ်မွတ္ထားတဲ့ ႏိုင္ငံတကာဘဏ္ခ်င္းဆက္သြယ္မႈ စနစ္ထဲ မဝင္ႏိုင္ေအာင္ ပိတ္ပစ္ဖို႔ ႀကိဳးစားတာေတြ လုပ္လာပါတယ္။

တ႐ုတ္ဘက္ကလည္း ထူးထူးဆန္းဆန္း တိုင္ဝမ္ကို ဒုံးလက္နက္နည္းပညာေရာင္းတဲ့ အေမရိကန္ ေလာ့ခ္ဟိမာတင္ ကုမၸဏီကို ပိတ္ဆို႔မႈ လုပ္ခဲ့တာေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တ႐ုတ္ဘက္က ခံစစ္ျပင္တဲ့အေနနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ ရပ္ဝန္းလမ္းေၾကာင္းအစီအစဥ္ကို အရွိန္ ျမႇင့္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ျပင္ဆင္လာတာ၊ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းမွာ အေမရိကန္ရဲ႕ပစ္မွတ္ျဖစ္ေနတဲ့ အီရန္နဲ႔ ေဒၚလာ ဘီလ်ံ ၄၀၀ေက်ာ္ဖိုး စြမ္းအင္နဲ႔ အေျခခံအေဆာက္အဦပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ေရး အစီအစဥ္ လုပ္ေဆာင္လာတာ၊ အေမရိကန္ေဒၚလာရဲ႕ ကမာၻသုံးအဆင့္ကို ၿဖိဳခ်ဖို႔ ဒီဂ်စ္တယ္ ေငြေၾကး ဘက္ဦးလွည့္လာတာ၊ ေရနံ အေရာင္းအဝယ္မွာ ယြမ္နဲ႔ တိုက္႐ိုက္ေငြေခ်ၿပီး ေဒၚလာကို ဖယ္ရွားဖို႔လုပ္လာတာမ်ိဳးေတြ ရွိလာခဲ့ပါတယ္။

မီဒီယာနဲ႔ ဝါဒျဖန႔္ခ်ိေရး။ အခုေနာက္ပိုင္းမွာ တ႐ုတ္ကို ကမာၻ႔ ဗီလိန္ လူၾကမ္းႀကီးအျဖစ္ ျမင္လာေအာင္ မီဒီယာလမ္းေၾကာင္းေပါင္းစုံကေန အလုံးအရင္းနဲ႔ လုပ္လာတာေတြ႕ရပါတယ္။ ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ကိုတ႐ုတ္က တီထြင္ခဲ့တာ ဆိုတဲ့ လုပ္ႀကံသတင္းမ်ိဳးေတြထုတ္ခဲ့သလို ရာသီဥတု ေႏွာက္ယွက္မႈေၾကာင့္ ပုံရိပ္မပီျပင္တဲ့ ဂူဂဲလ္ၿဂိဳဟ္တု ဓာတ္ပုံကို ထုတ္ျပၿပီး တ႐ုတ္ျပည္က ျမစ္က်ဥ္းသုံးသြယ္ဆည္ႀကီး မိုးေရဖိအားမခံႏိုင္လို႔ ႐ြဲ႕ေစာင္းေနၿပီ၊မၾကာခင္ က်ိဳးၿပီးေတာ့ လူေတြ သန္း၅၀ေလာက္ေရထဲေမ်ာေတာ့မယ္ဆိုတဲ့ မမွန္သတင္းမ်ိဳးေတြလည္း ရည္႐ြယ္ခ်က္ရွိရွိ ျဖန႔္ လာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ တ႐ုတ္ရဲ႕ ရပ္ဝန္းလမ္းေၾကာင္း အစီအစဥ္ကိုလည္း ေႏွာက္ယွက္လို႔ရသမွ်ေႏွာက္ယွက္ဖို႔ တ႐ုတ္ရဲ႕ ေႂကြးၿမီေထာင္ေခ်ာက္ဆိုတဲ့ ေဝါဟာရကို တီထြင္ ၿပီး ပါဝင္လုပ္ကိုင္ခ်င္တဲ့သူေတြ ေနာက္တြန႔္သြားေအာင္ ေခ်ာက္လွန႔္ေနတာမ်ိဳးလည္း ရွိပါတယ္။ တ႐ုတ္အေနနဲ႔ကေတာ့ ဝါဒျဖန႔္ခ်ိေရးစစ္ပြဲမွာ ကမာၻ႔မီဒီယာေတြကို အရင္ကတည္းက အုပ္စီးထားတဲ့ အေမရိကန္နဲ႔ မယွဥ္ႏိုင္တာ အမွန္ပါပဲ။ သူ႔ျပည္တြင္းမွာ သူပိုင္ မီဒီယာေတြနဲ႔ ေကာင္းေကာင္း အုပ္စီးထားႏိုင္ေပမဲ့ တ႐ုတ္မီဒီယာေတြက အျပင္ကို တိုးမေပါက္ဘဲ ျဖစ္ေနပါတယ္။

ဝါဒသေဘာတရားေရးနဲ႔ အင္အားအေပ်ာ့။ ဝါဒ သေဘာတရားေရးမွာ အေမရိကန္က လစ္ဘရယ္သေဘာတရားကို အေျခခံၿပီး ေဟာင္ေကာင္မွာ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ဒီမိုကေရစီအေရး၊ ရွင္းက်န႔္မွာ လူနည္းစု အခြင့္အေရးနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ျပ႒ာန္းခြင့္ေခါင္းစဥ္ေတြနဲ႔ဝင္စြက္ေနတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒီေနရာမွာလည္း တ႐ုတ္က ခံစစ္ပါပဲ။ ဆိုရွယ္လစ္သေဘာတရားနဲ႔ တ႐ုတ္ အမ်ိဳးသားေရးစိတ္ဓာတ္ကိုေပါင္းစပ္ၿပီး အမ်ိဳးသား ဝါဒ သေဘာတရားအျဖစ္ခံယူထားတာက ျပည္တြင္းအတြက္ အလုပ္ျဖစ္ေပမဲ့ အျပင္ဘက္ကို ထိုးေဖာက္ဖို႔က်ေတာ့ သိပ္ၿပီးသင့္ေတာ္လွတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ယဥ္ေက်းမႈလို အင္အားအေပ်ာ့ပိုင္းမွာလည္း ဂလိုဘယ္လိုက္ေဇးရွင္းေၾကာင့္ အေနာက္တိုင္းပုံစံက ပိုၿပီးထိုးေဖာက္စိမ့္ဝင္လာတာေတြ႕ရပါတယ္။ တ႐ုတ္က အေမရိကန္မွာ တ႐ုတ္ ယဥ္ေက်းမႈေလ့လာေရး ကြန္ဖ်ဴးရွပ္ အင္စတီက်ဳေတြ ဖြင့္ခဲ့ေပမဲ့ နည္းလမ္းအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ပိတ္ဆို႔တာေတြခံခဲ့ရပါတယ္။

နည္းပညာ။ နည္းပညာအပိုင္းမွာေတာ့ သူတင္ကိုယ္တင္ အႀကိတ္အနယ္အဆင့္ကို ေရာက္ေနပါတယ္။ သတင္းနည္းပညာနယ္ပယ္မွာ 5G,6G, AI, Deep Learning, Big Data, Cloud, Quantum Computing စတဲ့ ေခတ္သစ္ အပိုင္းက်ေတာ့ တ႐ုတ္ကေရွ႕ကေျပး ေနပါတယ္။ စက္႐ုပ္နဲ႔ ဒ႐ုန္းေတြမွာလည္း တ႐ုတ္က သာတယ္။ အာကာသနဲ႔ ဇီဝ၊နာႏို နည္းပညာေတြ၊သမား႐ိုးက် စစ္လက္နက္နဲ႔ ေလေၾကာင္းသိပၸံ ေတြမွာက်ေတာ့ အေမရိကန္ကို လိုက္မမီေသးပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္အေမရိကန္က တ႐ုတ္ 5G ကို အလႊမ္းမိုးမခံႏိုင္သလို၊ အေမရိကန္နည္းပညာေတြ တ႐ုတ္ရသြားမွာလည္း စိုးရိမ္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။ ကိုဗစ္ကိုအေၾကာင္းျပၿပီး တ႐ုတ္ေက်ာင္းသားေတြကို ႏွင္ထုတ္ဖို႔ႀကိဳးစားလာတာ၊ တ႐ုတ္ပညာရွင္တစ္ခ်ိဳ႕ကို နည္းပညာသူလ်ိဳမႈနဲ႔ လိုက္ဖမ္းေနတာေတြဟာ ဒီအတြက္ေၾကာင့္ပါပဲ။

ဒီလို ဘက္ေပါင္းစုံက ထိုးႏွက္တာကို စစ္ေရးအျမင္အရ ေျပာရင္ေတာ့ multidimensional warfare ဘက္စုံ စစ္ပြဲအသြင္ေဆာင္တယ္လို႔ ေျပာၾကပါတယ္။

ၿခဳံၿပီးသုံးသပ္ရရင္ေတာ့ ဒီလိုဆိုရင္ တ႐ုတ္နဲ႔ အေမရိကန္အၾကား စစ္ျဖစ္ေတာ့မလား လို႔ေမးရင္ေတာ့ ႏွစ္ဘက္စလုံးမွာ ေနာက္ေၾကာင္းကလည္းမလုံ အရင္းအျမစ္ကလည္း မတတ္ႏိုင္ ၾကေသးလို႔ Total War ဆိုတဲ့ အႂကြင္းမဲ့ စစ္ႀကီးျဖစ္မယ့္ ပုံေတာ့ မရွိေသးပါဘူး။ သို႔ေသာ္ ႏွစ္ဘက္စစ္အင္အားျပတာေတြ show of force ေတြကေတာ့ ပိုျမင့္လာႏိုင္ပါတယ္။ ၾကားလူနဲ႔တိုက္တဲ့ proxy war ေတြလည္း မ်ားလာႏိုင္ပါတယ္။သံတမန္ရးနဲ႔ စီးပြားေရး ထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္တင္းမာမႈေတြလည္း ပို မ်ားလာဖို႔ရွိပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအရ ဟိုဘက္သည္ဘက္ မဟာမိတ္ဖြဲ႕မႈ အုပ္စုဖြဲမႈေတြလည္း အားျမင့္လာပါလိမ့္မယ္။ သူ႔ဘက္ကိုယ့္ဘက္ အားစုၾကတဲ့ လြန္ဆြဲပြဲမွာ ၾကားညပ္ၾကမွာကေတာ့ ႏိုင္ငံငယ္ေတြ အထူးသျဖင့္ တ႐ုတ္အနီးအပါးက ေဒသတြင္းႏိုင္ငံေလးေတြပဲျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ဒီၾကားထဲမွာ အဲဒီႏိုင္ငံငယ္ေလးေတြက အင္အားကလည္းခ်ည့္နဲ႔၊ ႏိုင္ငံသားေတြကလည္း စည္းလုံးညီၫြတ္မႈမရွိ၊ ႏိုင္ငံေရးကလည္း မတည္ၿငိမ္၊ အေနအထိုင္ကလည္းမတတ္၊ သံခင္းတမန္ခင္းကလည္းမကြၽမ္းက်င္၊ ျပည္တြင္းေသာင္းက်န္းမႈျပႆနာကလည္းရွိ၊ အိမ္နီးခ်င္းေတြကလည္း ကိုယ့္အေပၚ စိတ္ထားမေကာင္းဆိုရင္ေတာ့၊ ကြၽဲအုပ္အၾကား ဖားတစ္ေကာင္ေရာက္သြားသလို ဟိုကနင္း ဒီကေျခနဲ႔ စိစိညက္ညက္ေၾကသြားႏိုင္ပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

Credit to KoHlaing

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

16 − five =