တ႐ုတ္ ကို ဝိုင္းထား တဲ့ ဒီမိုကေရစီ (၄) ႏိုင္ငံ မဟာ မိတ္ျပဳ လိုက္ၿပီ

ေတာင္ တ႐ုတ္ပင္လယ္မွ တ႐ုတ္ ႏိုင္ငံ၏ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ အခြင့္အေရး ရွာေဖြေရး ဝါဒက ၎၏ အိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံငယ္မ်ား ေသြးကြဲ ေစ႐ုံသာမက စိတ္တူသေဘာတူ အင္ဒိုပစိဖိတ္ အင္အားႀကီးႏိုင္ငံမ်ား၏ တ႐ုတ္ဆန႔္က်င္ေရး ေလးပြင့္ဆိုင္ မဟာမိတ္ဖြဲ႕စည္းမႈကိုလည္း ပိုမို လွ်င္ျမန္စြာ အားျဖည့္ေပးေနသည္။ ၿပီးခဲ့သည့္လတြင္ အေမရိကန္က ဒီမိုကရက္တစ္မဟာမိတ္မ်ား၊ မိတ္ဖက္မ်ားျဖစ္ ၾကေသာ ၾသစေၾတးလ်၊ ဂ်ပန္ႏွင့္ အိႏၵိယ တို႔ႏွင့္အတူ ပစိဖိတ္ႏွင့္ အိႏၵိယသမုဒၵရာတြင္ ေရတပ္စစ္ေရးေလ့က်င့္မႈမ်ား တၿပိဳင္နက္တည္း ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ အဆိုပါ ၄ ႏိုင္ငံသည္ အၿမဲတမ္း မဟုတ္သည့္ “၄ ႏိုင္ငံ အျပန္အလွန္” ကာကြယ္ေရး အစီအစဥ္ကို ဖြဲ႕စည္းခဲ့ၾကသည္။ အာဏာရွင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ပတ္ဝန္းက်င္တြင္ “အာရွ၏ ဒီမိုကေရစီ စက္ဝန္းပိုင္း” တခုကို ထူေထာင္ရန္ ရည္႐ြယ္သည့္ သေဘာတရား ျဖစ္သည္။

ၿပီးခဲ့သည့္ စစ္ေရးေလ့က်င့္မႈမ်ားသည္ ေတာင္တ႐ုတ္ ပင္လယ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေမရိကန္၏ အဓိက မူဝါဒ ထုတ္ျပန္ခ်က္ႏွင့္ တိုက္႐ိုက္ ပတ္သက္ေနေသာ ေနာက္ဆက္တြဲျဖစ္သည္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး Mike Pompeo က အျငင္းပြားေနေသာ ေရေၾကာင္းဧရိယာတြင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ က်ယ္ျပန႔္ေသာ ေတာင္းဆိုမႈမ်ားသည္ “တရားမဝင္” ဟု ေၾကညာခဲ့ၿပီး ထိုေနရာမ်ားအတြက္ ေတာင္းဆိုေနသည့္ အေရွ႕ေတာင္ အာရွႏိုင္ငံမ်ားကို အတိအလင္းပင္ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံေပးခဲ့သည္။

ယခုအခါ အေမရိကန္က အိႏၵိယကို ေလးပြင့္ဆိုင္၏ ခိုင္မာေသာ ေထာက္တိုင္ တခု အျဖစ္ တက္ႂကြစြာ ဆြဲေဆာင္ေနသည္။ ပထမဆုံးအေနျဖင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံကို အေမရိကန္က လက္ခံက်င္းပေသာ G7 ထိပ္သီးအစည္းအေဝးတခုသို႔ တက္ေရာက္ရန္ ဖိတ္ၾကားခံခဲ့ရသည္။ အစဥ္အလာအရဆိုလွ်င္ အေနာက္တိုင္းႏွင့္ ဂ်ပန္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား စု႐ုံးၾကသည့္ အစည္းအေဝး ျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္ကို တန္ျပန္သည့္ လႈပ္ရွားမႈ တခုအေနျဖင့္ ႐ုရွား၊ ေတာင္ကိုရီးယားႏွင့္ ၾသစေၾတးလ်ႏိုင္ငံမ်ား အပါအဝင္ အဖြဲ႕ဝင္ ၁၁ ႏိုင္ငံ အထိ တိုးခ်ဲ႕ထားေသာ ထိပ္သီးအစည္းအေဝးတခုကို အိမ္ရွင္အျဖစ္ လက္ခံျပဳလုပ္ရန္ ရည္႐ြယ္ထားေၾကာင္း အေမရိကန္သမၼတ Donald Trump က ေၾကညာခဲ့သည္။

ေႏြးေထြးလာေသာ အေမရိကန္-အိႏၵိယ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ ဆက္ဆံမႈမ်ားက ဟိမဝႏၲာ ေဒသ တြင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံႏွင့္ အိႏၵိယႏိုင္ငံၾကား မၾကာေသးမီက ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ တိုက္ပြဲငယ္မ်ားႏွင့္ တိုက္ဆိုင္ေနသည္။ ဇြန္လ အတြင္းက ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ျပင္းထန္ေသာ ထိေတြ႕မႈတခုတြင္ အိႏၵိယတပ္သား ၂၀ ခန႔္ ေသဆုံးခဲ့ရသည္။ သူတို႔ (အေမရိကန္ႏွင့္ အိႏၵိယ) သည္ အိႏၵိယႏွင့္ ပစိဖိတ္သမုဒၵရာ ၂ ခုလုံးတြင္ စာခ်ဳပ္မဟာမိတ္မ်ားျဖစ္ေသာ ဂ်ပန္၊ ၾသစေၾတးလ်တို႔ႏွင့္ ပထဝီ အေနအထား အရ က်ယ္ျပန႔္ေသာ ပူးတြဲေရတပ္လႈပ္ရွားမႈမ်ား မၾကာခဏ ျပဳလုပ္ျခင္းမ်ား တိုးလာျခင္းႏွင့္အတူ လက္တြဲထားၾကသည့္ အေနအထားသို႔ ေရာက္ရွိလာသည္။

ဆယ္စုႏွစ္ တခုေက်ာ္အတြင္း ပထမဦးဆုံး အေနျဖင့္ ၾသစေၾတးလ်ႏိုင္ငံက အိႏၵိယ၏ ႏွစ္စဥ္ ျပဳလုပ္ေနက်ျဖစ္ေသာ Malabar ေရတပ္ေလ့က်င့္မႈသို႔ အေမရိကန္ႏွင့္ ဂ်ပန္ တို႔ႏွင့္အတူ ျပန္လည္ပါဝင္ရန္ ျဖစ္လာျခင္းက တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ ဘက္ၿပိဳင္မႈမ်ားၾကားတြင္ စစ္ေရး ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ နက္ရႈိင္းလာျခင္း၏ ေနာက္ဆုံးနိမိတ္လကၡဏာ ျဖစ္သည္။ အင္ဒို ပစိဖိတ္ေဒသတြင္ “ဒီမိုကေရစီ လုံၿခဳံေရး စိန္ပြင့္” တခုကို ေတာင္းဆိုခဲ့သည့္ ဂ်ပန္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ Shinzo Abe သည္ စိတ္တူသေဘာတူ အင္အားႀကီးႏိုင္ငံမ်ား၏ မဟာမိတ္ အဖြဲ႕သစ္တခု၏ အဓိက ဗိသုကာမ်ားထဲမွ တေယာက္ျဖစ္သည္။ ၂၀၀၀ ခုႏွစ္မ်ား အလယ္ပိုင္းမွစ၍ Shinzo Abe က အိႏၵိယ ႏွင့္ အေမရိကန္- ဂ်ပန္-ၾသစေၾတးလ် ၃ ႏိုင္ငံ မဟာမိတ္အၾကား ပိုမိုက်ယ္ျပန႔္သည့္ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ အတြက္ တက္ႂကြစြာ တြန္းအားေပးေနခဲ့သည္။

၂၀၀၇ ခုႏွစ္တြင္ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးမႈတခုအျဖစ္ ပထမဆုံးအႀကိမ္ အဆိုျပဳခဲ့သည့္ ၄ ပြင့္ဆိုင္သည္ အခက္အခဲမ်ားႏွင့္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ႀကဳံေတြ႕ခဲ့ရသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံႏွင့္ တည္ၿငိမ္ေသာ ဆက္ဆံေရးႏွင့္ အေရးႀကီးေသာ ကုန္သြယ္ေရးကို ထိန္းသိမ္းရန္ ရည္႐ြယ္ခ်က္ရွိေသာ အိႏၵိယ၊ ၾသစေၾတးလ်တို႔က တ႐ုတ္ဆန႔္က်င္ေရးမွန္းသိသာ သည့္ မဟာမိတ္အဖြဲ႕ တခုတြင္ ပါဝင္ရန္ ယခုအခ်ိန္အထိ တြန႔္ဆုတ္ေနခဲ့ၾကသည္။ အလားတူပင္ အေမရိကန္အစိုးရမ်ားကလည္း အေရွ႕အလယ္ပိုင္းႏွင့္ အာဖဂန္နစ္စတန္တြင္ အၾကမ္းဖက္မႈ တိုက္ဖ်က္ေရးကို ပိုမိုအာ႐ုံစိုက္ခဲ့ၾကၿပီး Barack Obama အစိုးရက အာရွမွ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ အရင္းအျမစ္မ်ား၏ အဓိကက်မႈကို ေျပာဆိုခဲ့ၾကသည့္တိုင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံႏွင့္ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈ ျပဳလုပ္သည့္ မဟာဗ်ဴဟာကို အဓိကထား ေဆာင္႐ြက္ေနဆဲ ျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ အိႏၵိယ၊ ၾသစေၾတးလ်ႏွင့္ အေမရိကန္တို႔တြင္ ပိုမို၍ ေရွး႐ိုးစြဲ ဆန္သည့္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား တက္လာျခင္းက မၾကာေသးမီလမ်ားအတြင္း တ႐ုတ္ႏွင့္ ပထဝီႏိုင္ငံေရး တင္းမာမႈမ်ား ပိုမိုနက္ရႈိင္းလာျခင္းႏွင့္ အတူ ၄ ႏိုင္ငံကို ပို၍ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ အလားအလာရွိေသာ ဘဝသစ္ကို ေရာက္ရွိေစခဲ့သည္။ ပို၍ သတိႀကီးစြာထားခဲ့ေသာ ယခင္အစိုးရမ်ားႏွင့္ မတူဘဲ Donald Trump အစိုးရ က ၄ ပြင့္ဆိုင္ မဟာမိတ္အဖြဲ႕အား တ႐ုတ္ကို ဆန႔္က်င္ေသာ ေျမကတုတ္အျဖစ္ အျပည့္အဝ လက္ခံခဲ့သည္။ မၾကာေသးမီက အေမရိကန္က ဒီမိုကေရစီႏွင့္ အာဏာရွင္မ်ားၾကား ျခားနားေပးမည့္ စစ္ေအး ေခတ္သစ္တခုႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ အယူအဆကို ေျပာဆိုခဲ့သည္။ ဒီမိုကေရစီ ဆိုသည္မွာ ၄ ပြင့္ဆိုင္ မဟာမိတ္ အဖြဲ႕အား ဆိုလိုျခင္း ျဖစ္ၿပီး အာဏာရွင္ဆိုသည္မွာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကို ရည္႐ြယ္ျခင္း ျဖစ္သည္။

ဇူလိုင္ ၂၄ ရက္ေန႔က အေမရိကန္-အိႏၵိယစီးပြားေရးေကာင္စီ၏ India Ideas ထိပ္သီးအစည္းအေဝး၌ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီး Mike Pompeo က ေလးပြင့္ဆိုင္ မဟာမိတ္ အဖြဲ႕ ျပန္လည္ရွင္သန္လာေၾကာင္းႏွင့္ တိုးတက္ပြင့္လန္း လာေသာ အိႏၵိယႏိုင္ငံႏွင့္ မိတ္ဖက္ျပဳမႈတြင္ သူ၏ ႏိုင္ငံက “ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးမားေသာ ေခတ္သစ္တခု” ကို လိုလားေၾကာင္း ေၾကညာခဲ့သည္။

“က်ေနာ္တို႔က ႏိုင္ငံ ဆက္ဆံေရး အေျခခံေပၚမွာပဲ အျပန္အလွန္ ဆက္ဆံတာ မဟုတ္ပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔ေတြဟာ ႀကီးက်ယ္တဲ့ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံေတြ၊ ကမာၻ႔ အင္အားႀကီးႏိုင္ငံေတြ၊ တကယ္ကို ေကာင္းမြန္တဲ့ မိတ္ေဆြေတြ ဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔ တဦးနဲ႔ တဦး အျပန္အလွန္ ျမင္ေတြ႕ေနရပါတယ္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံဟာ ယုံၾကည္ စိတ္ခ် ရတဲ့၊ တိုက္ႀကီးမ်ားဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြ အတြက္ အႀကံဉာဏ္နဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ ေတြ က်ေနာ္ ပုံမွန္ေတာင္းဆိုရတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ စိတ္တူသေဘာတူရွိတဲ့ ႏိုင္ငံ အနည္းငယ္ အနက္တခု အပါအဝင္ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု Mike Pompeo က အြန္လိုင္း မွ တဆင့္ ျပဳလုပ္သည့္ အဆိုပါ အခမ္းအနားတြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။“က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ဆက္ဆံေရးက ပိုမိုၿပီးေတာ့ အားေကာင္းလာၿပီလို႔ က်ေနာ္ ယုံၾကည္ပါတယ္။ အရင္ကထက္ပိုၿပီး ခံႏိုင္ရည္ရွိစြာ၊ ဆန္းသစ္စြာနဲ႔ အခု လက္ရွိ စိန္ေခၚမႈကေန ေပၚထြက္လာၾကပါစို႔။ ကမာၻ႔အႀကီးဆုံး ဒီမိုကေရစီ ၂ ခုၾကားက ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ ပိုမို နက္ရႈိင္းေစဖို႔ အခိုက္အတန႔္ကို အမိအရ ယူၾကပါစို႔” ဟု သူက ထပ္ေျပာသည္။

ဟိမဝႏၲာတြင္ လူ အေသအေပ်ာက္ရွိေသာ ပဋိပကၡမ်ား ျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္ အိႏၵိယတြင္ တ႐ုတ္ဆန႔္က်င္ေရးစိတ္ဓာတ္မ်ား တိုးပြားလာမႈကို အမိအရ အခြင့္ေကာင္းယူ၍ Mike Pompeo က တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကို ဆန႔္က်င္ေသာ၊ စီးပြားေရးအရ သီးျခား ျဖစ္ေသာ မဟာမိတ္အဖြဲ႕တခု ဖြဲ႕စည္းရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။ “က်ေနာ္တို႔လို ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံမ်ား အတူတကြ လုပ္ေဆာင္ရန္ အေရးႀကီးပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ တ႐ုတ္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီက စိန္ေခၚမႈ အတိုင္းအတာကို အရင္ကထက္ က်ေနာ္တို႔ ပိုမိုရွင္းလင္းစြာ ျမင္ေတြ႕ရတဲ့ အခ်ိန္မွာ ျဖစ္ပါတယ္” ဟု Mike Pompeo က ေျပာသည္။ မၾကာေသးမီက နယ္စပ္တိုက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့သည့္ အခ်ိန္တြင္ တ႐ုတ္အက္ပလီေကးရွင္း ၅၉ ခုကို တားျမစ္ ပိတ္ပင္ခဲ့ျခင္းအတြက္လည္း အိႏၵိယ ႏိုင္ငံကို ခ်ီးက်ဴးခဲ့သည္။

“က်ေနာ္တို႔ အမွားလုပ္မိခဲ့ရင္ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အေျခခံ အေဆာက္အဦး စီမံကိန္းေတြ၊ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ေထာက္ပံ့ေရး ကြင္းဆက္ေတြ၊ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ ျပည္သူေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးနဲ႔ ေဘးကင္းလုံၿခဳံမႈေတြ အားလုံးမွာ အႏၲရာယ္ရွိပါတယ္” ဟု သူက တ႐ုတ္အေပၚ စီးပြားေရးႏွင့္ နည္းပညာအရ မွီခိုေလွ်ာ့ခ်ရန္ မဟာမိတ္မ်ားအေပၚ Donald Trump အစိုးရ၏ တိုက္တြန္း အားေပးမႈႏွင့္အညီ သူက ဆက္ေျပာသည္။

ေနာက္တရက္ၾကာသည့္အခါ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံႏွင့္ပတ္သက္သည့္ အဓိက မိန႔္ခြန္း တခု တြင္ Mike Pompeo က ရာစုႏွစ္ တဝက္ခန႔္ ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္ေသာ တ႐ုတ္ႏွင့္ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈ အဆုံးသတ္ေၾကာင္း ေၾကျငာခဲ့သည္။ တ႐ုတ္ကို ဆန႔္က်င္သည့္ သူ၏ အျပင္းထန္ဆုံး ေျပာဆိုမႈမ်ားတြင္ Mike Pompeo က တ႐ုတ္ကြန္ျမဴနစ္အစိုးရ၏ တရားဝင္ ျဖစ္မႈကို ေမးခြန္း ထုတ္ခဲ့သည္။ “အၿမဲတမ္းနီးပါး အလိမ္အညာေတြပဲ။ သူတို႔ေျပာတဲ့ အႀကီးမားဆုံး လိမ္လည္မႈက သူတို႔ဟာ ေစာင့္ၾကည့္ခံေနရတဲ့၊ ဖိႏွိပ္ခံေနရတဲ့၊ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုဖို႔ ေၾကာက္႐ြံ႕ေနၾကရတဲ့ ၁.၄ ဘီလီယံေလာက္ ရွိတဲ့ ျပည္သူေတြအတြက္ ေျပာေနတယ္လို႔ စဥ္းစားဖို႔ ဆိုတာပဲ” ဟု သူက ဆိုသည္။

ေပၚထြက္လာေသာ မဟာမိတ္ ဖြဲ႕စည္းမႈသည္ အေမရိကန္ ေရတပ္ကို ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ေရး၏ အခ်က္အခ်ာအျဖစ္ ထားရွိျခင္းႏွင့္ အတူ ၄ ႏိုင္ငံ မဟာမိတ္သည္ ၎၏ ျမင့္တက္လာေနေသာ ကမာၻႏွင့္ ပင္လယ္ေရေၾကာင္းဆိုင္ရာ ရည္မွန္းခ်က္မ်ား ပတ္ဝိုင္းရန္ႏွင့္ ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ တည္ေဆာက္ထားျခင္းဟု တ႐ုတ္ အစိုးရက ယုံၾကည္သည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက ပင္လယ္ေရေၾကာင္း ဆိုင္ရာ အင္အားတခု ျဖစ္လာရန္ ႀကိဳးပမ္းေနသည့္ သမုဒၵရာ ၂ ခုတြင္ တၿပိဳင္နက္တည္း ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားကို အေမရိကန္၏ အင္ဒိုပစိဖိတ္ေဒသ စစ္ဌာနခ်ဳပ္က ႀကီးၾကပ္ ခဲ့သည့္အခါ တ႐ုတ္အစိုးရ၏ သံသယမ်ားက ပိုမိုခိုင္မာလာခဲ့သည္။ၿပီးခဲ့သည့္လအတြင္း ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္၌ ၂ ႀကိမ္ တာဝန္က်ခဲ့သည့္ ေလယာဥ္တင္သေဘၤာ USS Nimitz က USS Ronald Reagan ႏွင့္ ပူးတြဲ၍ အိႏၵိယသမုဒၵရာအတြင္း အိႏၵိယေရတပ္ႏွင့္အတူ စစ္ေရးေလ့က်င့္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

Nimitz တိုက္ခိုက္ေရးအဖြဲ႕၏ တပ္မႉး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ Jim Kirk က ပူးတြဲ စစ္ေရး ေလ့က်င့္မႈအၿပီး ဇူလိုင္ ၂၀ ရက္ ေန႔က ထုတ္ျပန္ေသာ ေၾကျငာခ်က္တြင္ “အတူတကြ လက္တြဲေဆာင္႐ြက္စဥ္အတြင္း အေမရိကန္ႏွင့္အိႏၵိယ ေရတပ္မ်ားသည္ ေလေၾကာင္း ကာကြယ္ေရး အပါအဝင္ ေလ့က်င့္ေရးႏွင့္ အျပန္အလွန္ တြဲဖက္ ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္စြမ္း ျမင့္မားေစရန္ ရည္႐ြယ္ထားေသာ အဆင့္ျမင့္ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားျပဳလုပ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း” ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ထူးျခားသည္မွာ ေလ့က်င့္မႈမ်ားကို ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ႏွင့္ အိႏၵိယ သမုဒၵရာတို႔ ပိုင္းျခားထားသည့္ မလကၠာ ေရလက္ၾကား၏ ေျမာက္ဘက္ အလွမ္းေဝးေသာ အိႏၵိယႏိုင္ငံပိုင္ Andaman ႏွင့္ Nicobar ကြၽန္းမ်ား ပတ္ဝန္းက်င္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ တ႐ုတ္စြမ္းအင္ တင္သြင္းမႈ၏ ၈၀ ရာခိုင္ႏႈန္းမွ်က ထိုက်ဥ္းေျမာင္းေသာ လမ္းေၾကာင္းမွ ျဖတ္သန္းသြားေနျခင္းျဖစ္သည္။မဟာဗ်ဴဟာေလ့လာသုံးသပ္သူမ်ားက ပဋိပကၡတခု ျဖစ္လာခဲ့လွ်င္ အေမရိကန္က ေရလက္ၾကားကို ပိတ္ဆို႔ရန္ လႈပ္ရွားမည့္ အလားအလာရွိႏိုင္ေၾကာင္း မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့ၾကသည္။ ၎မွာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ မလကၠာ အက်ဥ္းအက်ပ္ဟု ရည္ၫႊန္းေလ့ရွိၾကသည့္ ျပင္းထန္ေသာ ဗ်ဴဟာဆိုင္ရာ အမွန္တရားတခုလည္း ျဖစ္သည္။

တ႐ုတ္အစိုးရက ၎၏ ေခတ္သစ္ပိုးလမ္းမ (BRI) ကို ပါကစၥတန္ ႏွင့္ ျမန္မာမွ တဆင့္ ကုန္းတြင္း အေျချပဳ တင္ပို႔မႈမ်ား ပိုမို ျပဳလုပ္ႏိုင္မည့္ဆိပ္ကမ္းမ်ား၌ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံျခင္း အားျဖင့္ စြမ္းအင္တင္သြင္းမႈ လမ္းေၾကာင္းမ်ား ပိုမိုစုံလင္ မ်ားျပားေစရန္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ မလကၠာအႏၲရာယ္ လုံလုံေလာက္ေလာက္ ေလ်ာ့ပါးေစရန္ မည္သည့္ ႏိုင္ငံတြင္ မွ အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ား အသင့္ မရွိေသးပါ။

ၿပီးခဲ့သည့္အပတ္ကလည္း USS Ronald Reagan တိုက္ခိုက္ေရး အဖြဲ႕က အေနာက္ပစိဖိတ္သမုဒၵရာရွိ ဖိလစ္ပိုင္ပင္လယ္၌ ဂ်ပန္ႏွင့္ၾသစေၾတးလ် ေရတပ္မ်ားႏွင့္ ပူးတြဲစစ္ေရးေလ့က်င့္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္မွာ စစ္ေရးေလ့က်င့္ေနတဲ့ USS Ronald Reagan (ေအာက္) ႏွင့္ USS Nimitz (အထက္) ၄ ႏိုင္ငံ အျပည့္အဝ ပူးတြဲေလ့က်င့္မႈမ်ားက မေဝးေတာ့ေသာ ကာလတြင္ ရွိေနသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကို စိတ္အေႏွာင့္အယွက္ ေပးရန္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ တြန႔္ဆုတ္ေနခဲ့ၿပီးေနာက္ အိႏၵိယႏိုင္ငံက ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ပထမဆုံး အေနျဖင့္ ယခုႏွစ္အတြက္ Malabar ေလ့က်င့္ေရးသို႔ ၾသစေၾတးလ်ကို ျပန္လည္ ဖိတ္ေခၚခဲ့သည္။ ပူးတြဲေလ့က်င့္ မႈမ်ားကို ဘဂၤလား ပင္လယ္ေအာ္တြင္ ျပဳလုပ္မည္ ျဖစ္သည္။

ယခင္ကဆိုလွ်င္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံႏွင့္ ေကာင္းမြန္ေသာ ဆက္ဆံေရး ရွိသည့္ ၾသစေၾတးလ် အစိုးရမ်ားကို ထိုေလ့က်င့္ေရး၌ မပါဝင္ရန္ တ႐ုတ္ အစိုးရက ေဖ်ာင္းဖ်တားျမစ္ႏိုင္ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ယခုအခါတြင္ ၾသစေၾတးလ်က တ႐ုတ္ ႏိုင္ငံ၏ ႀကီးထြားလာေသာ ေရတပ္စြမ္းရည္ႏွင့္ အစဥ္အလာအရ ၎၏ ၾသဇာလႊမ္းမိုးမႈ အတြင္းတြင္ရွိသည့္ ပစိဖိတ္ အေနာက္ပိုင္းႏွင့္ ေတာင္ပိုင္းတြင္ ဝင္ေရာက္ လာမႈကို ၿခိမ္းေျခာက္မႈဟု ယူဆသည့္ အတြက္ တုံ႔ျပန္သည့္အေနျဖင့္ ကာကြယ္ေရး ဆိုင္ရာ တိုးျမႇင့္မႈ တခုကို ေၾကညာခဲ့သည္။

ၾသစေၾတးလ် ႏိုင္ငံက အေမရိကန္ ေနာက္သို႔လိုက္၍ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ ေတာင္းဆိုမႈ မ်ားသည္ “တရားမဝင္” ဟု ေၾကညာခဲ့သည္။

cele lawka

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

17 + ten =