ျမန္မာေတြ အထူးသတိ ထားဖုိ႔ လုိတဲ့ တရုတ္ ရဲ႕ ေနာက္ဆံုးေပၚ ကုိဗစ္ သံတမန္ ထုိးစစ္

ျမန္မာေတြ အထူးသတိ ထားဖုိ႔ လုိတဲ့ တရုတ္ ရဲ႕ ေနာက္ဆံုးေပၚ ကုိဗစ္ သံတမန္ ထုိးစစ္

တ႐ုတ္တြင္ ကပ္ေရာဂါ သည္ အျမင့္ဆုံး အေနအထား ကို ျဖတ္ေက်ာ္သြားၿပီးေနာက္ တ႐ုတ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ကိုဗစ္-၁၉ သံတမန္ ထိုးစစ္ ဆင္ဖို႔ အာ႐ုံစိုက္လာၾကပါတယ္။ အဆိုပါ ထိုးစစ္သည္ ျမန္မာ အပါအဝင္ ကမာၻတဝွမ္းသို႔ ေဆးပညာ ကြၽမ္းက်င္သူမ်ား ႏွင့္ အေထာက္အကူ ျပဳ ပစၥည္းမ်ား ပံ့ပိုးေပးျခင္းျဖင့္ ခ်စ္ၾကည္ ရင္းႏွီးမႈ တည္ေဆာက္ရန္ ၊ ကပ္ေရာဂါႀကီးအား ကမာၻတဝွမ္း တိုက္ဖ်က္ေရး တြင္ မိမိတို႔ ႏိုင္ငံမွ ဦးေဆာင္မႈ ေပးေနသည္ကို ျပသရန္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ရွိ ေလ့လာသူ အခ်ိဳ႕ကေတာ့ တ႐ုတ္၏ ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း ဝါဒျဖန႔္ခ်ီ လာတဲ့ လုပ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး အေပ်ာ့ဆြဲ ဆြဲမႈ အျဖစ္ လက္မခံၾကဖို႔ သတိေပး လာခဲ့ပါတယ္။

Jonathan Bartlett illustration for Foreign Policy

တ႐ုတ္ အစိုးရမွ အေပ်ာ့ဆြဲ ပုံစံမ်ိဳးျဖင့္ အိမ္ရွင္ႏိုင္ငံ အတြက္ အက်ိဳးရွိဖို႔ မေရရာ လွတဲ့ ၎တို႔၏ ပိုးလမ္းမ စီမံကိန္းမ်ားကို တြန္းတြန္းတိုက္တိုက္ လုပ္လာေနတယ္လို႔ အခ်ိဳ႕ က ရႈျမင္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆိုင္ရာ တ႐ုတ္သံ အမတ္ႀကီး ခ်န္ဟိုင္း သည္ စီမံဘ႑ာ ဒုဝန္ႀကီး ဦးဆက္ေအာင္ နဲ႔ ေမလ ၆ ရက္ေန႔က သြားေရာက္ေတြ႕ဆုံခဲ့ပါတယ္။ ေတြ႕ရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ တ႐ုတ္-ျမန္မာ စီးပြားေရး စၾကၤန္လမ္းမ စီမံကိန္းမ်ား အေကာင္အထည္ ေဖၚေရး အတြက္ ျဖစ္ပါတယ္။ အဆိုပါ စီမံကိန္း မ်ားသည္ ရပ္ဝန္း ႏွင့္ လမ္း လုပ္ငန္းစဥ္ ထဲမွာ ပါဝင္ေနပါတယ္။

ျမန္မာမွ ကိုဗစ္-၁၉ စီးပြားေရး အေထာက္အကူျပဳ အစီအစဥ္မ်ား Covid-19 Economic Relief Plan (CERP) ေၾကျငာခဲ့ၿပီး မၾကာမီမွာ ေဆြးေႏြးျဖစ္ခဲ့တာ လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ CERP သည္ ကပ္ေရာဂါေဘးေၾကာင့္ စီးပြားေရး တြင္ ႐ိုက္ခတ္လာႏိုင္မည့္ အရွိန္ကို ခုသာခံသာ ရွိရန္ ေရရွည္ ေရတို စီမံခ်က္မ်ားနဲ႔ တန္ျပန္ သြားဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ထိုအထဲတြင္ ေႏွာင့္ေႏွး ၾကန႔္ၾကာေနေသာ ႏိုင္ငံတကာရွိ ကုမၸဏီႀကီးမ်ား၏ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ မ်ား အတည္ျပဳေရး လွ်င္ျမန္ေစရန္၊ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္ အေျခခံ အေဆာက္အအုံမ်ား အတြက္ စီမံကိန္း တင္ဒါမ်ား အလွ်င္အျမန္ ေခၚယူေရး မ်ား ပါဝင္ လာပါတယ္။

ခ်န္ဟိုင္း ႏွင့္ ဦးဆက္ေအာင္တို႔ ေဆြးေႏြးမႈမ်ားေၾကာင့္ တ႐ုတ္၏ ရည္႐ြယ္ရင္း အေပၚ သံသယ ပြားမ်ားလာခဲ့ၾကေသာ္လည္း တကယ္တမ္းတြင္ ၿပီးခဲ့သည့္ ဇန္နဝါရီလမွာ တ႐ုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ဖ်င္၏ ခရီးစဥ္အတြင္း လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့တဲ့ နားလည္မႈ စာခြၽန္လႊာ ပါ စီမံကိန္းမ်ားကိုသာ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းရွိ ရပ္ဝန္း ႏွင့္ လမ္း လုပ္ငန္း မ်ားသည္ ကိုဗစ္-၁၉ မျဖစ္ခင္ကတည္းက အရွိန္ရေနၿပီးသားလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဇန္နဝါရီလ အတြင္း ရွီ မွ သူ၏ ခရီးစဥ္မစမီကပင္ CMEC စီမံခ်က္မ်ား အတြက္ သေဘာတရား အဆင့္မွ စီမံခ်က္မ်ား ခ်မွတ္ၿပီး အေကာင္အထည္ ေဖၚ သည့္ အဆင့္သို႔ ေ႐ြ႕လ်ား ျခင္းျဖင့္ ရလဒ္ကို ဦးတည္ေစေရး အတြက္ နက္ရႈိင္းစြာ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ရန္ ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

ရွီ ၏ ခရီးစဥ္အတြင္း ေက်ာက္ျဖဴ စီးပြားေရးဇုံ ႏွင့္ ေရနက္ ဆိပ္ကမ္း၊ တ႐ုတ္-ျမန္မာ နယ္ျခားေဒသ စီးပြားေရးဇုံ ႏွင့္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သစ္ စီမံကိန္းမ်ားသည္ CMEC ၏ ေဒါက္တိုင္ႀကီး သုံးခုလို႔ ေျပာဆို သုံးႏႈံးသြားခဲ့ပါတယ္။ ထိုစီမံကိန္း သုံးခု အေရး ကို ခ်န္ဟိုင္းက တင္ျပေဆြးေႏြးသြားခဲ့တယ္လို႔ သတင္းမ်ား ထြက္ေပၚခဲ့ပါတယ္။ေသခ်ာတာ ကေတာ့ တ႐ုတ္တို႔မွ ၎တို႔၏ ပုံရိပ္ကို တိုးတက္လာေစဖို႔ စီမံကိန္း အေကာင္အထည္ ေဖၚမႈေတြကို ေလ်ာ့ေပါ့ေပးလိုတဲ့ သေဘာ ရွိေနတာပါပဲ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္း စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈ ေလ်ာ့နည္းေစဖို႔ စီမံကိန္း ေတြ ကို အရွိန္အဟုန္ ျမႇင့္လာေကာင္း လာႏိုင္ေသာ္လည္း ကပ္ေရာဂါႀကီး ရွိေနတဲ့ အတြက္ သိသိသာသာ အေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္လာတာမ်ိဳး မရွိေသးပါဘူး။ ျမန္မာ၏ စီးပြားေရး အတြက္ ရပ္ဝန္း ႏွင့္ လမ္းစီမံကိန္း မ်ားသည္ လြန္စြာ အေရးပါေသာ အေနအထား တြင္ ရွိေနသျဖင့္ CREP ကို ေၾကျငာၿပီး အခုလို ေတြ႕ဆုံမႈမ်ိဳး မလုပ္ခဲ့ရင္ပင္ လြန္စြာ အံအားသင့္ဖြယ့္ ျဖစ္မိၾကမွာ အမွန္ပါဘဲ။

ဒါ့အျပင္ ျမန္မာသို႔ တ႐ုတ္မွ soft power ေခၚ အေပ်ာ့ဆြဲ ျဖင့္ ထိုးေဖါက္လာျခင္းကိုလည္း ဘက္စုံကေန ၿခဳံငုံစဥ္းစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာသည္ တ႐ုတ္ ႏွင့္ စီးပြားဆက္ဆံေရးပိုင္းမွာ ကိုယ္ပိုင္ ဆုံးျဖတ္ခြင့္နဲ႔ အေတာ္ေလး လႈပ္ရွားႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အေပ်ာ့ဆြဲ ဆိုသည္က ႏိုင္ငံတခုမွ ၎တို႔ ျဖစ္ေစခ်င္ သည္မ်ားကို အၾကပ္ကိုင္ ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း မ်ိဳးနဲ႔ မဟုတ္ပဲ ဆြဲေဆာင္သိမ္းသြင္းတဲ့ နည္းျဖင့္ သုံးျခင္းကို ရည္ၫႊန္းတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအတြက္ တ႐ုတ္က ကိုဗစ္ သံခင္းတမန္ခင္း ကို ခင္းက်င္းလာတာ ျဖစ္တယ္လို႔ အခ်ိဳ႕က ရႈျမင္ၾကတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကို ေအာင္ျမင္ ဖို႔ ဆိုတာ လက္ခံတဲ့ ႏိုင္ငံ က တကယ္တမ္း ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာ အထိ တုန႔္ျပန္လာမလဲ အေပၚ သာ မူတည္ေနပါတယ္။ကမ္းလွမ္းလာခ်က္မ်ားကို မူမတည္ပါဘူး။

ျမန္မာ သည္ ရပ္ဝန္း ႏွင့္ လမ္း စီမံခ်က္မ်ားကို ေစလိုရာေစ သေဘာမ်ိဳး လက္ခံ ခဲ့တာ မ်ိဳး မဟုတ္ပဲ မိမိတို႔ အတြက္ အက်ိဳးရွိရာ ရွိေၾကာင္း ေတြ ထုတ္ႏႈတ္ယူႏိုင္တဲ့နည္းမ်ိဳး နဲ႔သာ ပါဝင္လာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၅ တြင္ ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ေသာ ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္ စီမံကိန္း အတြက္ တ႐ုတ္ CITIC ကုမၸဏီ ႀကီး ၏ ပိုင္ဆိုင္မႈကို ၂၀၁၇ တြင္ ၈၅% မွ ၇၀% အထိ ေလ်ာ့က်သြားေအာင္ လုပ္ျပစ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ထိုမွ်သာ မကေသး ၂၀၁၈ တြင္ စီမံကိန္း၏ တန္ဖိုးကို မူလ ေဒၚလာ ၇.၃ ဘီလီယံ မွ ေဒၚလာ ၁.၃ ဘီလီယံ အထိ ေအာင္ျမင္စြာ ေလ်ာ့ခ်ျပစ္ႏိုင္လိုက္ျပန္ပါတယ္။ ဒီအတြက္ တိုင္းျပည္အေပၚ အေႂကြးေတြ အလြန္အကြၽံ တင္သြားမယ့္ အေရးကို ေမွ်ာ္ေတြးၿပီး ကာကြယ္ေပးႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

တ႐ုတ္ အစိုးရဖက္ကေတာ့ ျမစ္ဆုံဆည္ကို လူထုကန႔္ကြက္မႈမ်ားေၾကာင့္ ဖ်က္သိမ္းခံ လိုက္ရတာကို မေမ့ႏိုင္ၾကေသးတာမို႔ ျမန္မာတို႔ ေတာင္းဆိုတာေတြကို အေလ်ာ့မေပးပဲ တင္းခံေနမယ္ဆိုရင္ လူထု အုံႂကြမႈ ျဖစ္လာႏိုင္ၿပီး ျမစ္ဆုံ သြားရာေနာက္ လိုက္သြားရဖို႔ ရွိေနတာကို သိလာၾကတဲ့ အတြက္ လည္း အေလ်ာ့ေပးခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ ျမန္မာတြင္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကလည္း ရွိေနျပန္တဲ့ အတြက္ မ်ားမ်ားစားစား မလႈပ္ရွားႏိုင္ေသးတာ မို႔ စီမံကိန္းမ်ား အေကာင္အထည္ေဖၚေရးတြင္ ျမန္မာတို႔ဖက္က သြားေနသည့္ႏႈန္း အတိုင္း လိုက္ပါသြားဖို႔ တ႐ုတ္က ဆုံးျဖတ္ထားပုံရပါတယ္။

စီးပြားေရး ပိုင္းတြင္ ေလဆန္ႀကီး ကို ႐ုန္းကန္လာရေတာ့မည့္ အလားအလာမ်ား ေၾကာင့္ စီမံကိန္းမ်ားကို အျမန္ အေကာင္အထည္ ေဖၚဖို႔ အေရး ရွိေနေသာ္လည္း ျမန္မာတို႔ဖက္မွ အေလာသုံးဆယ္ နဲ႔ မိမိတို႔ မွ အနစ္နာခံ လုပ္သြားဖို႔ ရည္႐ြယ္ထားပုံ မရပါဘူး။ ကိုဗစ္ သံခင္းတမန္ခင္းကို ဂ႐ုတစိုက္ ေလ့လာစီစစ္သြားရမွာ ေတာ့ အမွန္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တဖက္ကလည္း မိမိတို႔ အေျခအေနနဲ႔ ၿခဳံငုံသုံးသပ္ၿပီး လြန္ကဲေသာ သံသယ ေတြ ဝင္မလာေအာင္လည္း သတိမူရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

Hla Soewai

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

two × three =