ကာမပိုင္ ရွိသူနဲ႔​ ေဖာက္ျပားလွ်င္ ႀကဳံရ မည့္ဒု-သ-န-ေသာ အေၾကာင္း

ကာမပိုင္ ရွိသူနဲ႔​ ေဖာက္ျပားလွ်င္ ႀကဳံရ မည့္ဒု-သ-န-ေသာ အေၾကာင္း

ဒု – သ – န – ေသာ ဆိုတဲ့ဒီစကား​ ​ေလးလုံးအေၾကာင္း ကေတာ့ျမတ္စြာဘုရားရွင္ သာဝတၳိျပည္၊​ေဇတဝန္ ေက်ာင္းေတာ္မွာသီတင္းသုံး ေနေတာ္မူခ်ိန္က ျဖစ္၏။

တစ္ေန႔သာဝတၳိျပည္ရွင္​ေကာသလဘုရင္ဟာတိုင္းခန္းလွည့္လည္ရင္း မထင္မရွား ဆင္းရဲသားအမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးကို ႏွစ္သက္သေဘာက်ခဲ့၏။

နန္းေတာ္ျပန္ေရာက္ၿပီးအဲဒီအမ်ိဳးသမီးအေၾကာင္းကိုစုံးစမ္းခိုင္းတဲ့ အခါအိမ္ေထာင္ရွိအမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္ဆိုတာသိခဲ့ရေပမယ့္ ဘုရင္ေကာသလဟာအမ်ိဳးသမီးအေပၚစြဲလန္းေနမိတဲ့အတြက္ဒီအမ်ိဳးသမီးကို အရယူဖို႔သူမရဲ႕​ေယာက်္ားကိုေခၚၿပီးနန္းေတာ္မွာအလုပ္ခန႔္ခဲ့၏

ေကာသလမင္းႀကီးဟာအမ်ိဳးသမီးဟာလင္ရွိမယား ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္အဲဒီလင္ေယာက်္ားကိုတစ္နည္း နည္းနဲ႔အျပစ္ရွာၿပီးအျပစ္အတိုင္းအဆုံးစီရင္ကာက်န္ခဲ့တဲ့အမ်ိဳးသမီးကိုသိမ္းပိုက္မယ္ဆိုတဲ့ရည္႐ြယ္ခ်က္နဲ႔သူဆင္းရဲသား လင္ေယာက်္ားကိုနန္းေတာ္မွာ တာဝန္ေပးခဲ့ျခင္း ျဖစ္၏။

လင္ရွိမယားကို သိမ္းပိုက္လိုတဲ့ဘုရင္ဟာ ရည္႐ြယ္ခ်က္အတိုင္းတစ္ေန႔ေတာ့ သူဆင္းရဲသား​ေယာက်္ားကို တာဝန္တစ္ခုကိုေစခိုင္းခဲ့၏။

ဘုရင္ႀကီးက”အခ်င္းေယာက်္ားငါ့ဘုရင္နန္းေတာ္ကေနတစ္ယူဇနာေက်ာ္ေက်ာ္ေလာက္မွာရွိတဲ့ျမစ္တစ္ခုကိုသြားၿပီးအဲဒီမွာရွိတဲ့ ကုမုျဒာၾကာပန္းနဲ႔အ႐ုဏဝတီေျမကိုငါဘုရင္ ေရးခ်ိဳးခ်ိန္အမီ​ေဆာင္ယူကာ ဆက္သရမယ္။

အခ်ိန္မီ ေရာက္မလာရင္သင့္ကိုမင္းျပစ္မင္းဒဏ္ေပးမယ္။အျမန္သြားၿပီး ေဆာင္ယူခဲ့ေလာ့”လို႔မင္းအမိန႔္နဲ႔ ေစခိုင္းခဲ့၏။

ဘုရင္ႀကီးဟာမျဖစ္ႏိုင္တာကိုတမင္ အျပစ္ရွာၿပီးခိုင္းတဲ့သေဘာ ျဖစ္ေပမယ့္မင္းခေယာက်္ားသူဆင္းရဲသားကေတာ့အမိန႔္အတိုင္းသြားေရာက္ေဆာင္ယူရမွာျဖစ္ပါ၏။

ဒါနဲ႔သူဆင္းရဲသားလည္းဇနီးမယားကိုအက်ိဳးအေၾကာင္းေျပာကာထမင္းရိကၡာျပင္ေစၿပီးတစ္ယူဇနာခရီးကို အၿပီးႏွင္ခဲ့၏။

လမ္းခရီးမွာ ထမင္းစာခ်ိန္ေရာက္လို႔ထမင္းစားၿပီးတဲ့အခါ ပါလာတဲ့ထမင္းဟင္းမ်ားရဲ႕ တစ္ခ်ိဳ႕တစ္ဝက္ကိုခရီးသြား ေယာက်္ားကိုလည္း လႉကာက်န္တဲ့အစားအစာေတြကိုလည္းျမစ္ထဲမွာရွိတဲ့ သတၱဝါေတြကိုေကြၽးေမြးလႉဒါန္းၿပီးသစၥာျပဳလိုက္၏။

တိုတိုေျပာရရင္ဒီကုသိုလ္ေကာင္းမႈေၾကာင့္ပဲမရႏိုင္တဲ့ကုမုျဒာၾကာနဲ႔အ႐ုဏဝတီေျမကို ရရွိခဲ့၏။

ဘုရင္အမိန႔္အတိုင္းလိုအပ္တာကိုယူေဆာင္ၿပီးနန္းေတာ္သို႔အခ်ိန္မီေရာက္ ေအာင္ျပန္လာခဲ့ေပမယ့္ အႀကံႀကီးတဲ့ဘုရင္ႀကီးဟာသူဆင္းရဲသားမေရာက္ခင္နန္းေတာ္ၿမိဳ႕တံခါးကိုေစာေစာအပိတ္ခိုင္းလိုက္၏။

ဆင္းရဲသားေယာက္်ားဟာၿမိဳ႕တံခါးပိတ္ထားတဲ့ အတြက္အဲဒီညအိပ္စရာမရွိတဲ့အခါေနာက္ဆုံးသတၱဝါ​ေတြရဲ႕ ထုံးစံအတိုင္းဒုကၡေရာက္မွဘုရားေက်ာင္း ကန္ကိုသတိရကာျမတ္စြာဘုရားေက်ာင္းေတာ္မွာသြားေရာက္အိပ္စက္ခဲ့ရ၏။

ေကာသလဘုရင္ဟာ အဲဒီညမွာဆင္းရဲသားေယာက်္ားကိုမင္းဒဏ္နဲ႔ အဆုံးစီရင္ၿပီးသူ႔မယားကို သိမ္းပိုက္ ဖို႔အေရး၊ သူမနဲ႔အတူ ေနထိုင္ႏိုင္ေရးစတဲ့အေတြးေတြနဲ႔ ကိေလသာမီးေတာက္ေလာင္ကာအိပ္မရျဖစ္ေန ခဲ့၏။

အိမ္မေပ်ာ္ျဖစ္ေနတဲ့ ဘုရင္ဟာညဥ့္နက္နက္အခ်ိန္မွာေလာဟကုမၻီငရဲမွာ ငရဲခံေနရတဲ့ငရဲသား ေလးေယာက္ ရဲ႕အသံကိုထူးထူးျခားျခား ၾကားလိုက္ရ၏။

အဲဒီငရဲသား ေလးေယာက္ဟာငရဲခံရင္းသူတို႔ မွားခဲ့တဲ့အမွားအတြက္ခံရတဲ့ဒုကၡေတြကိုတစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ၾကားရေအာင္ ေအာ္ဟစ္ညဥ္းညဴေျပာၾကားဖို႔ ႀကိဳးစားၾကရင္းအျပည့္အစုံ မေျပာႏိုင္ဘဲတစ္ေယာက္က”ဒု”၊တစ္ေယာက္က”သ”၊တစ္ေယာက္က “န”၊တစ္ေယာက္က “​ေသာ”လို႔တစ္လုံးစီေလာက္ပဲေအာ္ေျပာႏိုင္ၾကၿပီးငရဲအိုးထဲျပန္ျမဳပ္ သြားခဲ့ၾက၏။

အိပ္မေပ်ာ္ျဖစ္ေနတဲ့ေကာသလမင္းႀကီးဟာအဲဒီအသံႀကီးေတြကို ၾကားၿပီးအရမ္းထိတ္ လန႔္ကာဘယ္လိုမွအိပ္မရေတာ့ဘဲ တစ္ညလုံးမိုးလင္းခဲ့ရ၏။

မနက္လင္းေတာ့ေကာသလဘုရင္ဟာညကအျဖစ္အပ်က္ေတြကိုေတြးေတာေၾကာက္လန႔္ၿပီးပညာရွိပု ေရာဟိတ္ကိုေမးျမန္းတဲ့အခါ ပုေရာဟိတ္ပုဏၰားက”အရွင္မင္းႀကီး ဒါဟာ အရွင္မင္းႀကီးအသက္အႏၲရာယ္ အတြက္စိုးရိမ္စရာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီအႏၲရာယ္ေတြကင္းဖို႔သဗၺသတဆိုတဲ့ ယဇ္ကိုပူေဇာ္ရပါမယ္။ဒီယဇ္ပူေဇာ္ဖို႔ အတြက္ဆင္၊ျမင္း၊ ႏြားလဥသဘ၊ ႏို႔ညႇစ္ႏြားမ၊ဆိတ္၊ အာဇာနည္ျမင္း၊ ၾကက္၊ဝက္၊သတိုးသား၊ သတိုးသမီးစသျဖင့္သတၱဝါတစ္မ်ိဳးမ်ိဳးကိုတစ္ရာစီျပဳကာသတ္ၿပီးပူေဇာ္ရပါမယ္။

အဲဒါဆိုဘုရင္ႀကီးရဲ႕အသက္အႏၲရာယ္ အတြက္စိုးရိမ္စရာမရွိပါ အရွင္မင္းႀကီး”လို႔ေလွ်က္တင္ လိုက္ၾက၏။ေကာသလဘုရင္ဟာဉာဏ္အျမင္ နည္းပါးၿပီးကိုယ့္အသက္ရွင္ေရးဆိုဘာမဆိုလုပ္ႏိုင္တဲ့ သူျဖစ္တဲ့အတြက္ပုေရာဟိတ္ေျပာတဲ့အတိုင္းစီရင္ေစ၏။

ဘုရင္ရဲ႕ယဇ္ပူေဇာ္မႈအစီအစဥ္ေၾကာင့္တိုင္းျပည္တစ္ျပည္လုံးအုပ္အုပ္က်က္က်က္ျဖစ္ၿပီး သား သမီးပါသြားတဲ့မိဘေဆြမ်ိဳးေတြဟာ အမ်ိဳးမ်ိဳးပူေဆြးငိုေႂကြးၾက၏။

ဒီအသံေတြေၾကာင့္ေကာသလမင္း ႀကီးရဲ႕မိဘုရားျဖစ္တဲ့ပညာရွိ မလႅိကာမိဘုရားဟာ ဘုရင္ႀကီးကိုေတြ႕ၿပီးဒါဟာလမ္းမွန္တဲ့ အလုပ္မဟုတ္တဲ့အေၾကာင္း၊ ဒီျပႆနာကိုေျဖရွင္းေပးႏိုင္မွာဘုရားရွင္သာျဖစ္ေၾကာင္းနဲ႔ဘုရားရွင္ထံ သြားေရာက္ေလွ်ာက္ၾကားဖို႔အေၾကာင္း အႀကံျပဳလိုက္၏။ေနာက္ဆုံးေတာ့ေကာသလမင္းႀကီးဟာမိဘုရားႀကီးရဲ႕အႀကံအတိုင္း ဘုရားရွင္ထံ သြားေရာက္ခဲ့၏။

ဘုရားရွင္ထံေရာက္တဲ့အခါေကာသလမင္းႀကီးကညကၾကားခဲ့ရတဲ့ အသံေတြအေၾကာင္းေလွ်ာက္ထားတဲ့ အခါျမတ္ဗုဒၶက အဲဒီအသံေတြဟာတျခားမဟုတ္ မေကာင္းတဲ့ကာေမသုမိစာၦစာရကံေၾကာင့္ေလာဟကုမၻီ ငရဲမွာက်ေရာက္ေနတဲ့ငရဲသား ေလးေယာက္တို႔ရဲ႕အသံပဲျဖစ္ေၾကာင္း မိန႔္ေတာ္မူကာအဲဒီ ငရဲသားေတြရဲ႕အတိတ္အေၾကာင္းကိုေဟာေတာ္မူပါ၏။

ျမတ္ဗုဒၶက”ဒီငရဲသားေတြဟာကႆပျမတ္စြာဘုရားရွင္လက္ထက္တုန္းကအတူသြားအတူလာအတူေပ်ာ္ပါးစားေသာက္ၾကတဲ့ ခ်မ္းသားတဲ့သူေ႒းသားေတြ ျဖစ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း၊သူေ႒းသားေလးေယာက္ဟာေငြေၾကး ခ်မ္းသာၾကတဲ့အတြက္

အေပ်ာ္အပါး အမ်ိဳးမ်ိဳးကိုေပ်ာ္ပါးၾကရင္း ေနာက္ဆုံးသူတို႔ေလးေယာက္တိုင္ပင္ကာစည္းစိမ္ဥစၥာေတြကို ေခ်ာေမာလွပတဲ့အမ်ိဳးသမီးေတြကိုေပးကာသူတို႔နဲ႔ေပ်ာ္ပါးတဲ့အခါအသုံးျပဳၾကဖို႔ ဆုံးျဖတ္ၿပီးေခ်ာေမာလွပတဲ့ အမ်ိဳးသမီးမွန္သမွ်အိမ္ေထာင္ရွိရွိ မရွိရွိစည္းစိမ္ေပးၿပီးေပ်ာ္ပါးခဲ့ၾကေၾကာင္း၊

ကႆပဘုရားရွင္ ပြင့္ေတာ္မူတဲ့အခ်ိန္ဟာ အႏွစ္ႏွစ္ေသာင္းတမ္းမွာပြင့္တဲ့အတြက္ သူေ႒းသားေလး​ေယာက္ဟာကာေမသုမိစာၦစာရ အမႈကိုႏွစ္ေသာင္းနဲ႔ခ်ီၿပီး ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကေၾကာင္း၊ဒီအကုသိုလ္ေၾကာင့္ပဲသူတို႔ေလးေယာက္ေသတဲ့အခါအဝီစိငရဲမွာ က်ေရာက္ကာအဝီစိငရဲမွာ ႏွစ္ေပါင္းေျမာက္မ်ားစြာခံစားၿပီး အခု တစ္ခါေလာဟကုမၻီငရဲမွာ ထပ္ၿပီးခံ ေနရတာျဖစ္ေၾကာင္း၊

မင္းႀကီးၾကားတဲ့ အသံေတြဟာေလာဟကုမၻီငရဲမွာ ခံစားေနရတဲ့အဲဒီသူေ႒းသား ေလးေယာက္ ရဲ႕ အသံပဲျဖစ္ေၾကာင္း”စသျဖင့္အတိတ္ေဆာင္ကာေကာသလမင္းၾကားခဲ့တဲ့အသံႀကီးေလးခုရဲ႕ အဓိပၸါယ္ကိုထပ္မံရွင္းလင္း မိန႔္ေတာ္မူပါ၏။

ျမတ္စြာဘုရားရွင္ကေကာသလမင္းႀကီး ၾကားခဲ့တဲ့အသံေတြထဲက “ဒု”ဆိုတဲ့အသံဟာ ဒီအသံကို ျပဳတဲ့ ငရဲသား အေနနဲ႔

“ဒုဇၨီဝိတ မဇီဝိမွိ၊

​ေယသေႏၲ န ဒဒမွေသ။

ဝိဇၨမာေနသု ေဘာေဂသု၊

ဒီပံ နာကမြ အေတၱနာ။”

ငါတို႔အားစည္း စိမ္ဥစၥာမ်ားထင္ရွားရွိကုန္ပါလ်က္မေပးမလႉမိၾကကုန္၊ မိမိ၏ မွီရာကိုင္းကြၽန္းသဖြယ္ ျဖစ္သည့္ကုသိုလ္​ေကာင္းမႈကို မျပဳမိၾကသည့္ငါတို႔သည္ မေကာင္းသျဖင့္အသက္ေမြးျခင္းကို ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကကုန္၏” လို႔ေျပာလို တာျဖစ္ေၾကာင္း၊

“သ”ဆိုတဲ့ အသံဟာလည္းဒီအသံကို ျပဳတဲ့ ငရဲသား အေနနဲ႔

“သ႒ိ၀ႆ သဟႆာနိ၊

ပရိပုဏၰာနိ သေဗၺသာ။

နိေရယ ပစၥမာနာနံ၊

ကဒါ အေႏၲာ ဘဝိႆတိ။”

ေလာဟကုမၻီ ငရဲမွခံစားေနရသည့္ ငါအားတို႔ခပ္သိမ္းေသာ အျခင္းအရာအားျဖင့္ အႏွစ္ေျခာက္ေသာင္းတို႔ ျပည့္ကုန္ၿပီးျဖစ္ေသာ္လည္း ထိုငရဲခံရမႈသည္မည္သည့္အခါတြင္အဆုံးသတ္မည္နည္း”လို႔ေျပာလိုတာ ျဖစ္ေၾကာင္း၊

“န”ဆိုတဲ့ အသံဟာလည္းဒီအသံကို ျပဳတဲ့ ငရဲသား အေနနဲ႔
“နတၳိ အေႏၲာ ကုေတာ အေႏၲာ၊

န အေႏၲာ ပဋိဒိႆတိ။

တဒါ ဟိ ပကတံ ပါပံ၊

မမ တုယြဥၥ မာရိသာ။”

ငါတို႔အားအဆုံးအပိုင္းအျခားသည္ မရွိခဲ့၊ငရဲ၏ အဆုံးကားအဘယ္မွာ ရွိအံ့နည္း။ ငရဲခံရျခင္း၏အပိုင္းအျခားသည္မထင္ရွား။ငါတို႔သည္ လူျဖစ္စဥ္ကမေကာင္းမႈ အမ်ားအျပားကိုျပဳမိခဲ့ေလၿပီ”လို႔ေျပာလိုတာ ျဖစ္ေၾကာင္း၊

“​ေသာ”ဆိုတဲ့ အသံဟာလည္းဒီအသံပိုင္ရွင္ အေနနဲ႔

“​ေသာဟံ ႏူန ဣေတာဂန႖ာ၊

​ေယာနႎ လဒၶါန မာႏုသႎ။

ဝဒညဴ သီလသမၸေႏၷာ၊

ကာဟာမိ ကုသလံ ဗဟုံ။”

ငါသည္ ဤသံပူရည္ ငရဲမွလြတ္ေျမာက္ၿပီး လူ႔ဘဝကို ရပါမူကား အလႉခံသူ လူပုဂၢိဳလ္တို႔၏ စကားကိုသိ​ေလ့ရွိသည္ျဖစ္၍၊သီလႏွင့္ျပည့္စုံသည္ျဖစ္၍၊မ်ားစြာေသာ ကုသိုလ္ေကာင္းမႈကိုျပဳပါေတာ့အံ့”လို႔ေျပာလိုက္​တာျဖစ္ေၾကာင္း စသျဖင့္ဒု – သ – န – ေသာ ဆိုတဲ့အသံေတြရဲ႕ ဆိုလိုရင္း အက်ယ္ကိုေဟာၾကား ခ်ီးျမႇင့္ေတာ္မူပါ၏။

အသံပိုင္ရွင္ေတြရဲ႕အတိတ္ဇာတ္ေၾကာင္းနဲ႔ဆိုလိုရင္းအဓိပၸါယ္ေတြကိုၾကာူနာ လိုက္ရတဲ့ ေကာသလဘုရင္အရမ္းေၾကာက္လန႔္သြားၿပီးသူမ်ားသားမယားကိုျပစ္မွားက်ဴးလြန္လိုတဲ့ စိတ္ေတြလည္းေပ်ာက္ကုန္ပါ​ေတာ့၏။

ဒီေဖာ္ျပခ်က္ေတြကေတာ့ဒု – သ – န – ေသာ ဆိုတဲ့တရားစကားကို ေဟာၾကားျဖစ္ခဲ့တဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ဒု – သ – န – ေသာ ဆိုတဲ့စကားအဓိပၸါယ္နဲ႔ဒီစကားပိုင္းရွင္ေတြရဲ႕အတိတ္ဇာတ္ေၾကာင္း​ေလးပဲျဖစ္ပါ၏။

ဒီေနရာမွအဓိကေျပာခ်င္တာကအမ်ားသိထားၾကတဲ့ဒု – သ – န – ေသာ ဆိုတဲ့စကားလုံးေတြအေၾကာင္းနဲ႔ဒီအသံေတြကို ျပဳၾကတဲ့ငရဲသားေတြရဲ႕ မေကာင္းတဲ့လုပ္ရပ္ေတြ အေၾကာင္းကိုေျပာခ်င္တာျဖစ္ပါ၏။ဒီငရဲသားေတြရဲ႕ အတိတ္ကလုပ္ခဲ့တဲ့သူတပါးသားမယားကို ဖ်က္စီးခဲ့တဲ့ကာေမသုမိစာၦစာရ ကံရဲ႕တန္ျပန္ သက္ေရာက္မႈ အက်ိဳးေပးရဲေၾကာက္စရာ ေကာင္းပုံကိုသိေစခ်င္တာ ျဖစ္ပါ၏။

ေစတနာ ရည္႐ြယ္ခ်က္ ရွိရွိနဲ႔က်ဴးလြန္ခဲ့ၾကတဲ့အကုသိုလ္ ကံတစ္ခုဟာ ႏွစ္ေပါင္း မေရမတြက္ႏိုင္ေအာင္ခံရတတ္တဲ့ သေဘာကိုသေဘာေပါက္ နားလည္ေစခ်င္တာျဖစ္၏။ၿပီး​ေတာ့ ဒီလို အကုသိုလ္မ်ိဳးမျပဳျဖစ္ေအာင္ကိုယ္က်င့္သီလကို အထူးလုံၿခဳံေစခ်င္တာျဖစ္ပါ၏။

ဒါေၾကာင့္ဒု – သ – န – ေသာဆိုတဲ့စကားလုံးေတြနဲ႔ပတ္သက္တဲ့အေၾကာင္းအရာ အျဖစ္အပ်က္အဓိပၸါယ္ ေတြကိုေကာင္းေကာင္းနားလည္သေဘာေပါက္ၿပီးရခဲတဲ့လူ႔ဘဝကို ရထားကာဘုရားသာသနာနဲ႔လည္းႀကဳံေနၾကတဲ့ အခိုက္မွာကိုယ္က်င့္သီလကို လုံၿခဳံေအာင္ေစာင့္ထိန္းရင္းကုသိုလ္ ေကာင္းမႈမ်ားကိုပါရသမွ် စုေဆာင္းႏိုင္ၾကဖို႔ဒီစာစုေလး နဲ႔ အသိေပးရင္းဒု သ န ေသာမွ ေရွာင္ႏိုင္ေအာင္ႀကိဳးစားၾကဖို႔လည္း ေစတနာစကားေမတၱာအားျဖင့္ တိုက္တြန္းသမႈျပဳလိုက္ရပါ၏။

အခ်စ္စစ္ကိုရွာဘဝလက္တြဲေဖာ္နဲ႔သာလွပတဲ့ဘဝတစ္ခုတည္ေဆာက္ဖို႔ တိုက္တြန္းပါ၏။

– Ashin Pan Dita –